Cách rèn luyện kỹ năng mềm: 17 mẹo giao tiếp và lắng nghe hiệu quả

Trong bối cảnh tuyển dụng ngày càng cạnh tranh, kỹ năng mềm đã trở thành yếu tố quyết định để bạn làm việc hiệu quả, giao tiếp trôi chảy và tiến xa hơn trong sự nghiệp. Nhiều người nhận ra mình giỏi chuyên môn nhưng vẫn gặp khó khăn khi làm việc nhóm, trình bày ý tưởng hoặc xử lý xung đột. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ cách rèn luyện kỹ năng mềm một cách thực tế, dễ áp dụng, phù hợp cho cả sinh viên và người đi làm. Bạn sẽ nắm được những bước quan trọng để cải thiện giao tiếp, tăng khả năng hợp tác và xây dựng hình ảnh chuyên nghiệp hơn trong mắt đồng nghiệp và nhà tuyển dụng.

Những điều cần nắm để rèn luyện kỹ năng mềm hiệu quả

1. Giữ giao tiếp mắt và ngôn ngữ cơ thể thân thiện

• Khi trò chuyện, nhìn vào mắt đối phương ở mức tự nhiên để thể hiện sự tôn trọng.

• Duy trì tư thế mở, gật nhẹ và thể hiện sự quan tâm để tạo thiện cảm.

• Đây là nền tảng giúp bạn cải thiện kỹ năng giao tiếp và xây dựng sự tin tưởng.

2. Rèn luyện kỹ năng viết và kỹ năng nói trước đám đông

• Tập viết ngắn gọn, rõ ý để diễn đạt thông điệp hiệu quả hơn.

• Luyện nói trước gương, ghi âm hoặc tham gia các buổi thuyết trình nhỏ để tăng tự tin.

• Việc cải thiện kỹ năng truyền đạt sẽ giúp bạn trình bày ý tưởng mạch lạc và dễ thuyết phục hơn.

3. Mở rộng mối quan hệ thông qua việc gặp gỡ và kết nối

• Tận dụng mọi cơ hội để làm quen với người mới trong học tập, công việc hoặc sự kiện.

• Đặt câu hỏi, lắng nghe và trao đổi chân thành để xây dựng mối quan hệ bền vững.

• Kỹ năng xây dựng mạng lưới quan hệ giúp bạn học hỏi nhanh và mở rộng cơ hội nghề nghiệp.

4. Chủ động nhận thêm việc và thử thách mới

• Tình nguyện làm thêm những việc nhỏ mà không cần ai nhắc.

• Đề xuất nhận nhiệm vụ khó hơn để thể hiện tinh thần chủ động và khả năng phát triển.

• Sự chủ động là yếu tố quan trọng trong cách rèn luyện kỹ năng mềm, giúp bạn được đánh giá cao trong môi trường học tập và công việc.

Phần 1: Cách rèn luyện kỹ năng giao tiếp hiệu quả trong công việc

Mẹo 1: Rèn luyện khả năng giao tiếp rõ ràng và dễ hiểu

1. Luôn hướng đến mục tiêu: người nghe phải hiểu bạn

• Ưu tiên cách diễn đạt đơn giản, trực tiếp để thông tin không bị rối.

• Tránh dùng từ ngữ cầu kỳ vì dễ khiến ý chính trở nên khó nắm bắt.

• Xác định rõ bạn muốn người nghe hiểu điều gì và chỉ tập trung vào mục tiêu đó.

2. Giữ đúng trọng tâm khi giao tiếp

• Tập trung vào chủ đề đang nói, tránh lan man sang những chi tiết không cần thiết.

• Trước khi trao đổi, hãy tự hỏi: “Mình muốn người đối diện biết điều gì?”

• Ví dụ: Nếu chỉ muốn hỏi đồng nghiệp có rảnh đi ăn trưa hay không, hãy nói thẳng vào ý đó.

3. Sử dụng từ ngữ cụ thể thay vì chung chung

• Hạn chế dùng các đại từ mơ hồ như “cái đó”, “chút nữa”, “lúc nào đó”.

• Thay vào đó, diễn đạt bằng thông tin rõ ràng như tên sự việc, thời gian hoặc hành động cụ thể.

• Điều này giúp người nghe hiểu nhanh, tránh hiểu lầm và giúp bạn rèn luyện kỹ năng mềm trong giao tiếp hiệu quả hơn.

Mẹo 2: Giữ giao tiếp mắt để thể hiện sự tập trung và tôn trọng

1. Nhìn vào mắt để cho thấy bạn đang lắng nghe

• Khi đối thoại, việc nhìn vào mắt người đối diện giúp họ cảm thấy bạn thực sự chú ý và tôn trọng cuộc trò chuyện.

• Giao tiếp mắt tự nhiên tạo cảm giác gần gũi và giúp cuộc trò chuyện trôi chảy hơn.

2. Xoay người đối diện để dễ duy trì giao tiếp mắt

• Nếu bạn thường lúng túng khi nhìn thẳng vào mắt, hãy bắt đầu bằng việc đứng hoặc ngồi hướng trực tiếp về phía họ.

• Khi cơ thể hướng đúng vị trí, ánh nhìn của bạn sẽ tự nhiên hơn, giúp bạn thoải mái hơn trong giao tiếp.

3. Nhìn vào điểm gần mắt nếu bạn thấy ngại

• Không phải ai cũng quen nhìn thẳng vào mắt đối phương.

• Bạn có thể nhìn vào sống mũi hoặc khu vực ngay trên mắt họ; người đối diện vẫn có cảm giác bạn đang duy trì giao tiếp mắt.

4. Giữ ánh mắt ổn định để tránh gây hiểu lầm

• Dù xung quanh có nhiều yếu tố gây phân tâm, hãy giữ ánh nhìn của bạn tập trung vào người đang nói.

• Ánh mắt đảo liên tục hoặc nhìn sang chỗ khác dễ khiến bạn bị đánh giá là thiếu tôn trọng hoặc không quan tâm.

Mẹo 3: Quan sát và điều chỉnh ngôn ngữ cơ thể để tạo sự thiện cảm

1. Giữ tư thế thể hiện sự quan tâm

• Ngồi thẳng lưng và hơi nghiêng người về phía trước để cho thấy bạn đang chú ý.

• Hạn chế gõ ngón tay, rung chân hoặc những động tác liên tục vì chúng dễ tạo cảm giác bạn thiếu kiên nhẫn.

2. Tạo sự kết nối bằng cách mô phỏng tư thế của đối phương

• Khi bạn ngồi hoặc đứng với tư thế tương tự người đang trò chuyện, họ sẽ dễ cảm nhận sự đồng điệu.

• Việc mô phỏng nhẹ nhàng này giúp cuộc trò chuyện trở nên thoải mái hơn mà không gây cảm giác gượng ép.

3. Kiểm soát các thói quen vô thức dễ gây hiểu lầm

• Tránh nghịch tóc, lắc chân, xoay bút hoặc những cử động nhỏ lặp lại.

• Những hành động này đôi khi bị hiểu là bạn đang lo lắng, mất tập trung hoặc thiếu tôn trọng.

• Hãy giữ động tác nhẹ nhàng, ổn định để tạo hình ảnh bình tĩnh và chuyên nghiệp.

Mẹo 4: Luyện tập kỹ năng nói để giao tiếp tự tin và rõ ràng

1. Tập nói thường xuyên trong cả tình huống thân mật và trước đám đông

• Việc luyện tập đều đặn giúp bạn quen dần với việc diễn đạt suy nghĩ và giảm cảm giác ngại khi phải nói trước người khác.

• Khi luyện, chú ý tốc độ và âm lượng để giọng nói rõ ràng, dễ nghe và không bị quá nhanh hoặc quá nhỏ.

2. Bắt đầu từ những cuộc trò chuyện an toàn

• Nếu bạn cảm thấy lúng túng trong giao tiếp cá nhân, hãy luyện nói với người thân, bạn bè – những người khiến bạn thoải mái.

• Đây là môi trường lý tưởng để thử nghiệm cách diễn đạt, cách trình bày và nhận góp ý chân thành.

3. Tăng dần mức độ thử thách khi nói trước nhiều người

• Khi lo lắng về việc thuyết trình, hãy bắt đầu từ các nhóm nhỏ, như nhóm học tập hoặc đồng nghiệp thân thiết.

• Sau khi quen dần, bạn có thể nhận thêm các buổi trình bày lớn hơn để nâng khả năng nói trước đám đông một cách tự nhiên và vững vàng.

Mẹo 5: Rèn luyện kỹ năng viết để diễn đạt rõ ràng và chuyên nghiệp

1. Viết thường xuyên để tạo sự trôi chảy

• Cũng giống như kỹ năng nói, càng viết nhiều bạn sẽ càng dễ diễn đạt ý tưởng.

• Bạn có thể tự luyện bằng các bài tập nhỏ như viết nhật ký, viết tóm tắt một bài học hoặc viết lại ý hiểu sau khi đọc sách.

• Nếu muốn nâng cấp nhanh hơn, hãy tham gia các khóa học hoặc workshop viết tại trung tâm cộng đồng, trường cao đẳng hoặc khóa học trực tuyến.

2. Kiểm tra lại bài viết trước khi gửi

• Sau khi hoàn thành, hãy dành một đến hai phút để rà soát lỗi chính tả, ngữ pháp và các câu khó hiểu.

• Một lần xem lại ngắn như vậy có thể cải thiện đáng kể chất lượng bài viết và giúp bạn xây dựng hình ảnh chuyên nghiệp hơn.

3. Diễn đạt trực tiếp, tránh vòng vo

• Tập trung vào ý chính và trình bày thẳng vấn đề thay vì diễn giải phức tạp.

• Ban đầu bạn có thể cảm thấy hơi gượng, nhưng viết trực tiếp giúp người đọc hiểu nhanh hơn và làm tăng độ rõ ràng của nội dung.

• Đây cũng là cách rèn luyện kỹ năng mềm quan trọng, đặc biệt trong môi trường học tập và làm việc cần sự minh bạch và hiệu quả.

Mẹo 6: Rèn luyện kỹ năng lắng nghe chủ động để hiểu nhanh và phản hồi chính xác

1. Tập trung hoàn toàn khi lắng nghe

• Lắng nghe hiệu quả đòi hỏi sự tập trung và kỷ luật, vì bạn cần hiểu thông tin, đồng cảm với người nói hoặc đánh giá vấn đề.

• Hãy loại bỏ những điều gây xao nhãng và hướng sự chú ý vào nội dung đang được chia sẻ.

2. Diễn đạt lại và đặt câu hỏi để làm rõ

• Khi người đối diện nói xong, hãy tóm tắt lại ý chính theo cách hiểu của bạn.

• Đặt thêm câu hỏi nếu cần làm rõ thông tin.

• Cách này cho thấy bạn đang chú ý, đồng thời giúp bạn nắm chắc nội dung và tránh hiểu nhầm.

3. Ghi chú khi cần thiết

• Trong cuộc họp, buổi học hoặc buổi đào tạo, việc ghi lại những điểm quan trọng thể hiện bạn coi trọng thông tin.

• Ghi chú cũng giúp bạn nhớ lâu hơn và dễ đối chiếu khi cần.

4. Không ngắt lời người khác

• Chờ người nói trình bày xong rồi mới phản hồi để thể hiện sự tôn trọng.

• Tránh xen ngang vì điều này dễ khiến cuộc trò chuyện bị gián đoạn và gây cảm giác thiếu lịch sự.

Mẹo 7: Quan sát ngôn ngữ cơ thể của người đối diện để hiểu rõ cảm xúc và bối cảnh

1. Theo dõi tư thế, giọng nói và ánh mắt

• Chú ý cách họ đứng hoặc ngồi, giọng nói trầm hay cao, ánh mắt tập trung hay lảng tránh.

• Các yếu tố này thường tiết lộ trạng thái cảm xúc, mức độ thoải mái hoặc mức độ quan tâm của họ.

2. Nhìn vào cử chỉ và biểu cảm gương mặt

• Những hành động nhỏ như khoanh tay, gãi đầu, hoặc biểu cảm buồn vui đều cho bạn gợi ý về tâm trạng của họ.

• Điều này giúp bạn điều chỉnh cách phản hồi để phù hợp hơn với hoàn cảnh.

3. Suy đoán nhẹ nhàng dựa trên dấu hiệu thực tế

• Ví dụ: Nếu đồng nghiệp có đôi mắt đỏ và hay sụt sịt, có thể họ bị dị ứng hoặc cảm nhẹ. Lúc này, bạn nên trao đổi nhẹ nhàng hơn vì họ có thể đang không khỏe.

• Hoặc nếu đối phương liên tục xem đồng hồ, có thể họ vẫn quan tâm cuộc trò chuyện nhưng cần rời đi cho một cuộc hẹn khác.

4. Điều chỉnh phản hồi dựa trên tín hiệu quan sát được

• Nếu họ tỏ ra mệt mỏi, hãy nói ngắn gọn và đi vào trọng tâm.

• Nếu họ hứng thú, bạn có thể mở rộng câu chuyện hoặc đào sâu thêm nội dung.

Phần 2: Cách cải thiện quan hệ nơi làm việc để làm việc nhóm hiệu quả

Mẹo 1: Xây dựng mối quan hệ để làm việc hiệu quả hơn

1. Chủ động kết nối trong môi trường làm việc

• Kỹ năng tương tác giữa người với người rất quan trọng vì hầu hết công việc đều gắn với đội nhóm và các phòng ban.

• Hãy chủ động làm quen, trò chuyện và duy trì sự thân thiện với đồng nghiệp, quản lý, khách hàng hoặc đối tác.

• Những mối quan hệ tốt giúp bạn hợp tác trơn tru hơn, nhận được hỗ trợ khi cần và tạo ra môi trường làm việc tích cực.

2. Tham gia các hoạt động ngoài công việc để gắn kết

• Khi có sự kiện cộng đồng, lễ hội khu phố, buổi triển lãm hoặc chương trình văn hóa địa phương, bạn có thể mời đồng nghiệp hoặc cấp trên đi cùng.

• Đây là cơ hội để mọi người kết nối trong không khí thoải mái, không bị áp lực công việc chi phối.

3. Tự tổ chức buổi gặp gỡ để tăng sự thân thiết

• Nếu điều kiện cho phép, bạn có thể chủ động tổ chức một buổi họp mặt nhỏ như tiệc nhẹ tại nhà hoặc buổi ăn uống cuối tuần.

• Môi trường không chính thức thường giúp mọi người dễ mở lòng, từ đó hình thành mối quan hệ bền vững và chân thành hơn.

Mẹo 2: Thân thiện với đồng nghiệp để tạo môi trường làm việc tích cực

1. Chủ động chào hỏi và giao tiếp hằng ngày

• Bắt đầu ngày làm việc bằng một lời chào đơn giản khi gặp đồng nghiệp.

• Thi thoảng mời họ đi uống cà phê hoặc ăn trưa để tạo thêm cơ hội trò chuyện tự nhiên.

• Trong phòng nghỉ hoặc lúc lấy nước, bạn có thể trao đổi vài câu ngắn để giữ kết nối mà không làm ảnh hưởng đến công việc.

2. Tham gia các hoạt động nội bộ của công ty

• Hãy góp mặt trong các chương trình như buổi ăn trưa tập thể, ngày đào tạo, hoạt động thể thao hoặc sự kiện phong trào.

• Các hoạt động này giúp bạn hiểu hơn về đồng nghiệp và tăng sự gắn kết ngoài công việc hằng ngày.

3. Tránh nói xấu hoặc bàn tán về người khác

• Hạn chế mọi cuộc trò chuyện mang tính đồn đoán, bình phẩm về đồng nghiệp.

• Việc tham gia vào chuyện “gossip” dễ khiến bạn bị hiểu lầm là thiếu tôn trọng và có thể làm tổn hại mối quan hệ khi người bị nhắc đến biết chuyện.

• Giữ thái độ tôn trọng và tập trung vào công việc luôn là cách xây dựng hình ảnh chuyên nghiệp.

Mẹo 3: Giải quyết xung đột một cách lành mạnh và chuyên nghiệp

1. Trao đổi riêng với người liên quan

• Khi có bất đồng, hãy chọn nói chuyện trực tiếp với đúng người trong không gian riêng tư.

• Điều này giúp cuộc trao đổi diễn ra bình tĩnh, tránh hiểu lầm hoặc gây căng thẳng cho những người xung quanh.

2. Giữ thái độ bình tĩnh, không phán xét nhưng vẫn rõ ràng

• Bắt đầu bằng tinh thần hợp tác, không chỉ trích hay quy kết lỗi.

• Trình bày quan điểm của mình một cách thẳng thắn nhưng tôn trọng.

• Thái độ này giúp cuộc trò chuyện đi đúng hướng và tạo cơ hội để cả hai bên cùng lắng nghe nhau.

3. Đặt câu hỏi để hiểu rõ góc nhìn của đối phương

• Khuyến khích họ chia sẻ quan điểm và cảm xúc, đồng thời lắng nghe một cách chủ động.

• Khi hiểu được lý do và hoàn cảnh của họ, bạn sẽ dễ tìm được giải pháp phù hợp hơn.

4. Tìm giải pháp chung thay vì đổ lỗi

• Tập trung vào việc “làm sao để giải quyết” thay vì “ai đúng ai sai”.

• Phối hợp cùng nhau để tạo ra hướng đi hai bên đều chấp nhận được.

5. Thừa nhận sự khó chịu nếu đôi bên cảm thấy không thoải mái

• Với những người ngại đối đầu, bạn có thể xoa dịu không khí bằng cách nói:
  “Có thể bạn thấy hơi khó xử — thật ra mình cũng vậy. Nhưng với mình, mối quan hệ giữa chúng ta rất quan trọng, nên mình mong muốn chúng ta có thể trao đổi để hiểu nhau hơn.”

• Cách này giúp giảm căng thẳng, mở đường cho cuộc trò chuyện chân thành và xây dựng.

Mẹo 4: Mở rộng mạng lưới quan hệ trong và ngoài tổ chức

1. Chủ động trò chuyện để hiểu thêm về công việc của người khác

• Hãy hỏi họ đang làm gì, nhiệm vụ chính ra sao và họ đang quan tâm điều gì.

• Đồng thời chia sẻ ngắn gọn về vai trò của bạn để tạo sự kết nối hai chiều.

• Qua những cuộc trò chuyện này, bạn sẽ nhận ra nhiều điểm chung hoặc cơ hội hỗ trợ lẫn nhau trong tương lai.

2. Ghi nhớ các mối liên kết có thể hợp tác

• Khi tiếp xúc với nhiều người, hãy chú ý đến kỹ năng, lĩnh vực hoặc nhu cầu của họ.

• Điều này giúp bạn nhận biết những cơ hội hợp tác, hỗ trợ chuyên môn hoặc kết nối công việc sau này.

• Đây là một phần quan trọng trong cách rèn luyện kỹ năng mềm, đặc biệt là kỹ năng xây dựng quan hệ chuyên nghiệp.

3. Trao đổi thông tin liên lạc và theo dõi sau buổi gặp

• Sau khi kết nối, hãy xin hoặc chia sẻ phương thức liên lạc như email, số điện thoại hoặc tài khoản LinkedIn.

• Gửi lời cảm ơn hoặc nhắc lại chủ đề đã trò chuyện để giữ liên hệ.

• Việc theo dõi thường xuyên giúp mối quan hệ bền vững hơn thay vì chỉ dừng lại ở buổi gặp ban đầu.

4. Chuẩn bị danh thiếp để việc kết nối thuận tiện hơn

• Trong nhiều trường hợp, việc trao đổi thông tin ngay lúc gặp có thể khó khăn hoặc vội vàng.

• Một tấm danh thiếp gọn nhẹ giúp bạn chia sẻ thông tin nhanh chóng và chuyên nghiệp.

• Đây cũng là cách thể hiện sự nghiêm túc trong việc mở rộng mạng lưới quan hệ.

Mẹo 5: Rèn luyện kỹ năng lãnh đạo từ những bước nhỏ và thực tế

1. Quan sát cách lãnh đạo của cấp trên và học từ điều tích cực

• Theo dõi cách quản lý đưa ra quyết định, giao việc và hỗ trợ đội nhóm.

• Ghi chú những điểm mạnh như cách họ giải quyết vấn đề, giữ bình tĩnh, khích lệ nhân viên hoặc tạo sự công bằng.

• Áp dụng những hành vi hiệu quả đó vào công việc hằng ngày của bạn để hình thành phong cách lãnh đạo riêng.

2. Tập dẫn dắt trong các nhóm nhỏ

• Khi họp nhóm, hãy chủ động đặt câu hỏi, gợi mở ý kiến và khuyến khích những thành viên ít nói tham gia.

• Điều này giúp bạn cải thiện khả năng điều phối và tạo môi trường thảo luận tích cực.

• Đây là cách rèn luyện kỹ năng mềm rất hiệu quả, đặc biệt trong môi trường làm việc cần sự hợp tác.

3. Rèn tính kỷ luật để giữ thái độ tích cực trong tình huống khó khăn

• Khi gặp áp lực hoặc khủng hoảng, hãy giữ bình tĩnh và tập trung vào việc giải quyết thay vì phản ứng vội vàng.

• Thái độ ổn định của bạn sẽ tạo cảm giác an tâm cho đồng nghiệp và thể hiện phẩm chất của một người dẫn dắt tốt.

4. Trao đổi riêng với cấp trên về những mối lo ngại

• Nếu có góp ý hoặc băn khoăn, hãy nói trực tiếp với quản lý trong buổi trao đổi riêng.

• Việc tránh nêu ý kiến nhạy cảm trước toàn đội giúp bạn giữ sự tôn trọng và tạo hình ảnh chuyên nghiệp.

• Đây cũng là cách thể hiện bạn biết điều tiết cảm xúc và xử lý vấn đề đúng cách.

Phần 3: Cách chứng minh sự nhiệt tình và sáng tạo trong công việc

Mẹo 1: Rèn luyện tính chủ động để tạo ấn tượng chuyên nghiệp

1. Hoàn thành công việc đúng hạn mà không cần nhắc nhở

• Chủ động sắp xếp thời gian và tự kiểm soát tiến độ giúp bạn thể hiện trách nhiệm.

• Khi bạn duy trì được sự ổn định này, cấp trên sẽ tin tưởng hơn và giao cho bạn những nhiệm vụ quan trọng hơn.

2. Hỗ trợ đồng nghiệp khi có thời gian rảnh

• Khi hoàn thành phần việc của mình, bạn có thể chủ động đề nghị giúp đỡ người khác.

• Đây là cách xây dựng tinh thần đồng đội và cho thấy bạn sẵn sàng đóng góp thêm giá trị cho tập thể.

3. Đề nghị hỗ trợ một cách tinh tế và lịch sự

• Không phải ai cũng thoải mái nhận sự giúp đỡ, vì vậy bạn nên nói nhẹ nhàng và để họ có quyền lựa chọn.

• Bạn có thể nói đơn giản:
  “Chào chị Alice, em xong việc sớm nên nếu chị cần hỗ trợ gì thì em sẵn sàng giúp.”

• Cách tiếp cận này vừa tôn trọng công việc của họ vừa thể hiện tinh thần chủ động của bạn.

Mẹo 2: Chủ động làm việc mà không cần ai nhắc để tạo giá trị thực sự

1. Quan sát xung quanh và xử lý những việc nhỏ ngay khi thấy cần

• Khi bạn thấy có việc cần làm, hãy tự giác thực hiện thay vì chờ ai giao.

• Những hành động đơn giản như đổ thùng rác đầy, lau quầy pha nước hay sắp lại bàn họp gọn gàng vào lúc rảnh đều tạo ấn tượng tích cực.

• Việc chủ động xử lý những việc nhỏ cho thấy bạn có trách nhiệm và quan tâm đến môi trường làm việc chung.

2. Theo dõi nhiệm vụ được giao trong các cuộc họp

• Trong họp nhóm hoặc họp phòng ban, hãy chú ý xem ai đang đảm nhận những dự án lớn hoặc nhiều đầu việc.

• Nếu nhận thấy đồng nghiệp đang quá tải, bạn có thể đề nghị hỗ trợ những nhiệm vụ nhỏ hơn như chuẩn bị tài liệu, ghi chú cuộc họp hoặc xử lý các phần việc phụ.

3. Hỗ trợ đồng nghiệp đúng lúc để họ tập trung vào phần quan trọng

• Việc chia sẻ những việc nhỏ giúp người có dự án lớn tập trung vào trọng tâm, đồng thời cho thấy bạn có tinh thần hợp tác.

• Đây là một trong những cách rèn luyện kỹ năng mềm rất hiệu quả, giúp bạn được đánh giá cao mà không cần phải thể hiện quá nhiều lời nói.

Mẹo 3: Tìm kiếm công việc thử thách hơn để phát triển năng lực chuyên môn

1. Tích cực nâng cao kỹ năng chuyên môn

• Chủ động học thêm các kỹ năng kỹ thuật liên quan trực tiếp đến công việc của bạn.

• Tìm hiểu cách hoạt động của tổ chức, quy trình nội bộ và vai trò của các phòng ban khác để mở rộng góc nhìn.

• Trò chuyện với đồng nghiệp ở các bộ phận khác để hiểu rõ hơn về cách họ vận hành và những kỹ năng họ cần.

2. Chủ động học hỏi thông qua tài liệu và khóa học

• Tham gia lớp học chuyên môn, đọc blog uy tín hoặc theo dõi các trang tin chuyên ngành để cập nhật kiến thức.

• Nhiều trung tâm đào tạo và nền tảng học trực tuyến cung cấp khóa học phù hợp, giúp bạn nâng cao kiến thức một cách linh hoạt.

• Đây là cách rèn luyện kỹ năng mềm kết hợp kỹ năng cứng, giúp bạn tự tin hơn khi đảm nhận việc khó.

3. Tham gia các hiệp hội nghề nghiệp để mở rộng hiểu biết

• Tìm kiếm các hội nghề nghiệp, diễn đàn hoặc tổ chức chuyên môn trong lĩnh vực của bạn.

• Nhiều hiệp hội có bản tin, tạp chí hoặc tài liệu đào tạo giá trị, giúp bạn cập nhật xu hướng và mở rộng network.

• Việc tham gia các cộng đồng này cũng tạo thêm cơ hội kết nối và học hỏi từ người có kinh nghiệm.

4. Xem xét các chứng chỉ chuyên môn để tăng uy tín nghề nghiệp

• Một số lĩnh vực có chứng chỉ hoặc bằng cấp chuyên nghiệp giúp bạn được công nhận về năng lực.

• Những chứng chỉ này có thể nâng cao độ tin cậy của bạn trong mắt cấp trên và giúp bạn trở thành ứng viên tiềm năng cho các vị trí cao hơn.

• Đây là yếu tố quan trọng nếu bạn đang đặt mục tiêu thăng tiến.

Mẹo 4: Phát triển kỹ năng giải quyết vấn đề một cách linh hoạt và hiệu quả

1. Tập trung vào giải pháp thay vì chỉ nhìn vào rào cản

• Khi gặp vấn đề, hãy giữ tâm thế bình tĩnh và hướng suy nghĩ vào việc “giải quyết như thế nào”.

• Việc tập trung vào giải pháp giúp bạn chủ động hơn, tránh rơi vào trạng thái lo lắng hoặc đổ lỗi.

2. Mở rộng góc nhìn để không bỏ qua các ý tưởng hữu ích

• Giữ tư duy cởi mở, chấp nhận xem xét cả những hướng đi tưởng như “không khả thi”.

• Dùng các câu gợi mở như “Nếu thử cách này thì sao?” hoặc “Hãy tưởng tượng chúng ta làm theo hướng khác…” để kích thích não bộ sáng tạo.

• Ngôn ngữ mở sẽ giúp bạn dễ phát hiện ra những ý tưởng mới mà trước đó bạn có thể bỏ qua.

3. Luyện tư duy sáng tạo thông qua trò chơi kích thích suy luận

• Một số trò chơi có thể giúp bạn luyện phân tích, tính toán và phản xạ logic.

• Bạn có thể thử:

  • Cờ vua – rèn khả năng dự đoán và lập chiến lược.

  • Trò chơi điện tử mang tính chiến thuật – luyện phản xạ và tư duy xử lý tình huống.

  • Các trò chơi bài như Uno – giúp bạn quyết định nhanh và điều chỉnh chiến thuật.

  • Scrabble – tăng khả năng tư duy từ ngữ và giải quyết vấn đề theo nhiều hướng.

4. Rèn luyện thường xuyên để cải thiện lâu dài

• Giải quyết vấn đề là một kỹ năng mềm phát triển theo thời gian.

• Bạn càng luyện tập với tình huống thực tế hoặc qua trò chơi, khả năng phân tích và tìm giải pháp sẽ càng tốt.

Mẹo 5: Tăng khả năng sáng tạo bằng những thói quen đơn giản và dễ áp dụng

1. Đi bộ để kích thích ý tưởng mới

• Những hoạt động nhẹ nhàng như đi bộ có thể giúp não bộ thư giãn và tăng khả năng sáng tạo ngay trong lúc bạn đang di chuyển.

• Sau khi đi bộ, não tiếp tục duy trì mức sáng tạo cao trong một khoảng thời gian ngắn, giúp bạn dễ nghĩ ra hướng giải quyết mới.

2. Kết hợp ý tưởng thông qua làm việc nhóm

• Trao đổi với đồng nghiệp, cùng nhau động não và chia sẻ quan điểm sẽ mở ra nhiều góc nhìn mà bạn khó tự nghĩ ra.

• Sự đa dạng trong suy nghĩ và kinh nghiệm từ nhiều người luôn là nguồn chất liệu tuyệt vời để phát triển sáng tạo.

3. Tìm cảm hứng từ những lĩnh vực ngoài chuyên môn

• Ghé thăm bảo tàng, xem triển lãm hoặc quan sát cách làm việc ở những ngành khác.

• Nhiều ý tưởng sáng tạo xuất hiện khi bạn nhìn vấn đề từ môi trường hoàn toàn mới, không bị giới hạn bởi khuôn mẫu quen thuộc.

4. Cho phép bản thân “thả lỏng” và để tâm trí lang thang

• Đôi khi, cố gắng quá mức lại khiến bạn bí ý tưởng.

• Hãy tạm rời vấn đề trong khoảng 10–15 phút, để tâm trí tự do mơ màng hoặc suy nghĩ linh tinh.

• Khi quay lại, bạn sẽ có khả năng nhìn vấn đề rõ hơn hoặc nghĩ ra hướng giải quyết mới mẻ.

5. Rèn thói quen sáng tạo mỗi ngày

• Sáng tạo không đến từ những khoảnh khắc ngẫu nhiên mà từ sự tích lũy thói quen tốt.

• Chỉ cần duy trì vài hoạt động đơn giản như: đọc sách đa lĩnh vực, quan sát xung quanh, ghi lại ý tưởng vụt đến… bạn sẽ thấy khả năng sáng tạo tăng lên rõ rệt.

Nguồn tham khảo

1. https://www.rediff.com/getahead/2007/jan/09soft.htm
2. https://in.rediff.com/getahead/2007/jan/08soft.htm
3. https://www.lifehack.org/articles/productivity/6-ways-to-enhance-your-problem-solving-skills.html
4. https://www.medicaldaily.com/video-games-improve-memory-and-problem-solving-try-cut-rope-yourself-290382
5. https://news.stanford.edu/2014/04/24/walking-vs-sitting-042414/
6. https://www.inc.com/larry-kim/9-ways-to-dramatically-improve-your-creativity.html

Biên dịch: Rowan Hudson Le.