Cách đặt câu hỏi phỏng vấn ứng viên: 3 mẹo phỏng vấn hiệu quả

Theo khảo sát của LinkedIn, gần 75% nhà tuyển dụng cho rằng đặt sai câu hỏi là nguyên nhân khiến họ chọn nhầm ứng viên. Trên thực tế, rất nhiều người làm tuyển dụng – từ HR, quản lý đến chủ doanh nghiệp nhỏ – đều lúng túng khi xây dựng câu hỏi phỏng vấn ứng viên sao cho đúng trọng tâm và khai thác được năng lực thật sự.

Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu cách đặt câu hỏi phỏng vấn ứng viên một cách logic, dễ hiểu và thực tế: từ xác định mục tiêu buổi phỏng vấn, hiểu rõ người được hỏi, đến cách xây dựng câu hỏi giúp đánh giá chính xác kỹ năng, tư duy và mức độ phù hợp với vị trí. Dù bạn đang tuyển nhân sự mới, viết bài chia sẻ kiến thức hay đơn giản là muốn hiểu sâu hơn về một con người, đây là hướng dẫn ngắn gọn nhưng cực kỳ hữu ích dành cho bạn.

Mẹo 1: Cách viết câu hỏi phỏng vấn xin việc chuẩn HR

Bước 1: Cách đặt câu hỏi phỏng vấn mở để hiểu rõ ứng viên

Bắt đầu bằng câu hỏi mở

• Câu hỏi mở là dạng câu hỏi không thể trả lời bằng “có” hoặc “không” và thường không có đúng – sai tuyệt đối.

• Đây là nền tảng quan trọng trong cách đặt câu hỏi phỏng vấn ứng viên vì giúp cuộc trò chuyện diễn ra tự nhiên, không mang cảm giác “tra khảo”.

Tạo cảm giác thoải mái để ứng viên chủ động chia sẻ

• Khi được hỏi bằng câu hỏi mở, ứng viên thường bớt căng thẳng và dễ nói chuyện hơn.

• Một ứng viên cảm thấy thoải mái sẽ chia sẻ nhiều thông tin giá trị, giúp nhà tuyển dụng đánh giá đúng năng lực và tính cách.

Khai thác năng lực cơ bản và định hướng câu hỏi tiếp theo

• Câu hỏi phỏng vấn mở giúp bạn:

  • Nhận diện nhanh kinh nghiệm, kỹ năng và cách tư duy của ứng viên

  • Lắng nghe các “tín hiệu” để đặt câu hỏi đào sâu ở các bước sau

• Đây là cách đặt câu hỏi phỏng vấn hiệu quả, đặc biệt với vòng phỏng vấn đầu tiên.

Ví dụ câu hỏi phỏng vấn mở nên sử dụng

• “Hãy chia sẻ về mối quan hệ làm việc của bạn với đồng nghiệp hoặc cấp trên trước đây.”

• “Bạn đánh giá thế nào về những mối quan hệ làm việc tốt nhất và khó khăn nhất mà bạn từng trải qua?”

Lợi ích thực tế của dạng câu hỏi này

• Giúp bạn đánh giá:

  • Khả năng làm việc nhóm

  • Cách ứng viên ứng xử trong môi trường có mâu thuẫn

  • Mức độ phù hợp với văn hóa doanh nghiệp

• Ứng viên thường không muốn nói xấu đồng nghiệp hay sếp cũ trong buổi phỏng vấn, vì vậy câu hỏi mở sẽ cho thấy cách họ diễn đạt, lựa chọn từ ngữ và xử lý tình huống nhạy cảm.

Bước 2: Cách đặt câu hỏi phỏng vấn kiểm tra hiểu biết về công ty

Buộc ứng viên thể hiện sự tìm hiểu về doanh nghiệp

• Khi phỏng vấn, bạn cần đặt câu hỏi khiến ứng viên phải chứng minh họ đã tìm hiểu về công ty, không chỉ đọc lướt mô tả công việc.

• Mục tiêu không phải là kiểm tra trí nhớ sự kiện, mà là xem ứng viên có thực sự hiểu bạn đang làm gì hay không.

Đặt câu hỏi yêu cầu ứng viên “nhập vai”

• Những câu hỏi yêu cầu ứng viên hình dung mình đang là nhân viên trong công ty sẽ:

  • Bộc lộ mức độ hiểu biết về sản phẩm, dịch vụ, khách hàng

  • Cho thấy họ có nắm được bối cảnh và cách vận hành của doanh nghiệp hay không

• Đây là một kỹ thuật quan trọng trong cách đặt câu hỏi phỏng vấn ứng viên theo hướng đánh giá tư duy.

Ví dụ câu hỏi phỏng vấn nên dùng

• “Hãy giới thiệu công ty chúng tôi như thể tôi đang cân nhắc mua sản phẩm hoặc dịch vụ của bạn.”

  • Câu hỏi này giúp bạn đánh giá:

    • Ứng viên hiểu rõ giá trị cốt lõi của công ty đến đâu

    • Khả năng diễn đạt và nói đúng ‘giọng’ của doanh nghiệp

• Với các vị trí không liên quan đến bán hàng, bạn không cần yêu cầu trình bày quá trau chuốt, chỉ cần xác định ứng viên có thực sự làm bài tập trước khi đi phỏng vấn hay không.

Đánh giá tầm nhìn và mức độ gắn bó

• Một câu hỏi hiệu quả khác là:

  • “Nếu một năm nữa chúng ta cùng ngồi lại nhìn lại quãng thời gian bạn làm việc tại đây, bạn mong mình đã đạt được điều gì?”

• Câu hỏi này giúp bạn:

  • Đánh giá khả năng nhìn nhận bức tranh tổng thể của công việc

  • Xác định mức độ cam kết và mong muốn đồng hành lâu dài

  • Loại bỏ những ứng viên chỉ đọc mô tả công việc mà chưa thực sự quan tâm đến doanh nghiệp

Bước 3: Cách hỏi tiếp để khai thác sâu năng lực ứng viên

Chuẩn bị tóm tắt câu trả lời trước khi chuyển câu hỏi

• Sau mỗi câu trả lời, hãy tóm tắt ngắn gọn ý chính theo cách của bạn thay vì lặp lại nguyên văn.

• Cách này giúp bạn:

  • Có thêm thời gian xử lý thông tin

  • Xác nhận bạn hiểu đúng ý ứng viên

  • Tạo cầu nối tự nhiên sang câu hỏi phỏng vấn tiếp theo

Kiểm tra mức độ hiểu biết thật sự của ứng viên

• Việc nhắc lại và đào sâu giúp bạn phân biệt:

  • Ứng viên thực sự có kinh nghiệm

  • Hay chỉ đang dùng cụm từ chung chung, sáo rỗng

• Đây là bước quan trọng trong cách đặt câu hỏi phỏng vấn ứng viên để đánh giá năng lực thực tế, không chỉ nghe cho hay.

Cách áp dụng trong tình huống cụ thể

• Ví dụ, nếu ứng viên nói:

  • “Tôi từng quản lý một dự án triển khai hệ thống quy mô lớn ở công ty trước.”

• Bạn có thể:

  • Tóm tắt lại: “Tôi hiểu là bạn từng phụ trách một dự án triển khai hệ thống lớn.”

  • Sau đó chuyển sang câu hỏi đào sâu để làm rõ năng lực.

Gợi ý câu hỏi phỏng vấn follow-up hiệu quả

• “Bạn có thể chia sẻ những công việc chính bạn trực tiếp đảm nhiệm trong dự án đó không?”

• “Theo bạn, kinh nghiệm đó sẽ giúp bạn làm tốt vị trí này như thế nào?”

Lợi ích của cách hỏi này

• Giúp bạn đánh giá:

  • Mức độ tham gia thực tế của ứng viên

  • Khả năng liên hệ kinh nghiệm cũ với công việc mới

  • Cách ứng viên tư duy, phản biện và diễn đạt

• Đồng thời hạn chế tối đa việc tuyển nhầm người chỉ giỏi kể thành tích nhưng thiếu trải nghiệm thực.

Bước 4: Cách đặt câu hỏi phỏng vấn đánh giá năng lực cơ bản

Xây dựng câu hỏi để kiểm tra năng lực nền tảng

• Trong phỏng vấn, mục tiêu quan trọng là xác định những gì ghi trên CV có phản ánh đúng năng lực thực tế hay không.

• Bạn nên chuẩn bị sẵn danh sách câu hỏi giúp đánh giá trình độ kỹ năng cơ bản mà vị trí công việc yêu cầu.

Yêu cầu ứng viên mô tả công việc và trách nhiệm chính

• Hãy hỏi ứng viên:

  • Các nhiệm vụ cốt lõi của vị trí này là gì

  • Theo họ, điểm khó nhất của công việc nằm ở đâu

• Những câu hỏi này thường có đáp án tương đối rõ ràng, giúp bạn nhanh chóng xác định mức độ hiểu biết của ứng viên về công việc.

Đối chiếu kỹ năng trên CV với tình huống thực tế

• Khi ứng viên liệt kê một kỹ năng cụ thể, hãy dùng câu hỏi phỏng vấn để kiểm chứng:

  • Họ đã sử dụng kỹ năng đó bao lâu

  • Họ có hiểu và thực sự áp dụng được trong công việc hay không

• Đây là cách đặt câu hỏi phỏng vấn ứng viên rất hiệu quả để tránh tuyển nhầm người chỉ “ghi cho đẹp CV”.

Ví dụ câu hỏi phỏng vấn kiểm tra kỹ năng

• Nếu ứng viên ghi kỹ năng Adobe Photoshop:

  • “Bạn đã sử dụng Photoshop trong bao lâu?”

  • “Trong công việc, bạn thường dùng Photoshop để làm những đầu việc gì?”

• Nếu Photoshop là kỹ năng bắt buộc:

  • Đặt câu hỏi theo tình huống thực tế, ví dụ:

    • “Nếu cần thiết kế một banner và ghép hình một người từ ảnh khác vào banner đó, bạn sẽ thực hiện như thế nào?”

Cách đánh giá câu trả lời

• Ứng viên có năng lực thực sẽ:

  • Trình bày quy trình rõ ràng

  • Sử dụng thuật ngữ chuyên môn đúng

  • Giải thích mạch lạc, logic

• Từ đó, bạn có thể xác định được mức độ thành thạo kỹ năng, thay vì chỉ dựa vào lời khẳng định chung chung.

Bước 5: Cách đặt câu hỏi phỏng vấn thử thách ứng viên

Đặt câu hỏi để tạo áp lực có kiểm soát

• Mục tiêu của dạng câu hỏi này là xem ứng viên phản ứng thế nào khi gặp tình huống khó, không phải để “bắt lỗi”.

• Thông qua đó, bạn đánh giá được:

  • Khả năng ra quyết định

  • Cách giữ bình tĩnh dưới áp lực

  • Mức độ phù hợp với yêu cầu thực tế của vị trí

Bắt đầu bằng câu hỏi đơn giản nhưng dễ gây tranh luận

• Ví dụ câu hỏi phỏng vấn thường dùng:

  • “Theo bạn, làm việc hoàn hảo nhưng trễ hạn hay làm tốt và đúng hạn thì tốt hơn?”

• Câu trả lời sẽ cho bạn thấy:

  • Ứng viên ưu tiên chất lượng hay tiến độ

  • Phong cách làm việc cứng nhắc hay linh hoạt

  • Mức độ hiểu văn hóa và cách vận hành của công ty, nếu họ liên hệ được với bối cảnh doanh nghiệp

Khai thác trải nghiệm thất bại để đánh giá chiều sâu

• Một câu hỏi kinh điển nhưng rất hiệu quả trong phỏng vấn:

  • “Hãy kể về một lần bạn làm sai hoặc gặp thất bại trong công việc, và bạn đã xử lý thế nào.”

• Câu hỏi này giúp bạn đánh giá:

  • Mức độ tự nhận thức của ứng viên

  • Khả năng chịu trách nhiệm

  • Kỹ năng giải quyết vấn đề và rút kinh nghiệm

Cách nhận diện câu trả lời chất lượng

• Ứng viên phù hợp thường:

  • Không né tránh lỗi sai

  • Trình bày rõ nguyên nhân – cách xử lý – kết quả

  • Cho thấy họ học được gì và cải thiện ra sao

• Ngược lại, câu trả lời mơ hồ hoặc đổ lỗi cho hoàn cảnh thường là dấu hiệu cần cân nhắc.

Bước 6: Cách đặt câu hỏi phỏng vấn đánh giá kỹ năng mềm

Ưu tiên câu hỏi mở, mang tính trò chuyện

• Kỹ năng mềm như tính cách, giao tiếp, sự cam kết, mức độ gắn bó rất khó nhìn thấy qua CV.

• Vì vậy, trong cách đặt câu hỏi phỏng vấn ứng viên, bạn nên dùng câu hỏi mở, khuyến khích ứng viên chia sẻ suy nghĩ thay vì trả lời ngắn gọn.

Thiết kế nhịp điệu cho buổi phỏng vấn

• Một buổi phỏng vấn hiệu quả nên có “nhịp lên – xuống” rõ ràng:

  • Bắt đầu bằng câu hỏi nhẹ nhàng để giúp ứng viên thoải mái và hiểu bối cảnh của họ

  • Sau đó chuyển sang câu hỏi đánh giá kỹ năng và năng lực công việc

  • Cuối cùng, quay lại các câu hỏi mở để khai thác tính cách và giá trị cá nhân

• Cách này giúp cuộc phỏng vấn tự nhiên hơn và tránh cảm giác căng thẳng kéo dài.

Chuẩn bị sẵn nhóm câu hỏi khám phá tính cách

• Bạn nên có một danh sách câu hỏi linh hoạt, không nhất thiết liên quan trực tiếp đến chuyên môn, dùng khi cần hiểu sâu hơn về con người ứng viên.

• Ví dụ:

  • “Người thông minh nhất mà bạn từng quen là ai? Vì sao?”

• Câu hỏi này giúp bạn nhận diện:

  • Hệ giá trị cá nhân

  • Mục tiêu phấn đấu

  • Cách ứng viên nhìn nhận và đánh giá người khác

Tìm hiểu điều khiến ứng viên hạnh phúc trong công việc

• Một câu hỏi rất hiệu quả là:

  • “Có điều gì bạn sẵn sàng làm mỗi ngày trong suốt sự nghiệp của mình mà vẫn cảm thấy vui?”

• Cách đánh giá:

  • Trả lời chung chung cho thấy ứng viên chưa thực sự hiểu bản thân

  • Trả lời cụ thể, liên quan đến công việc cho thấy khả năng gắn bó lâu dài và động lực nội tại

Đánh giá giá trị và mức độ trung thành

• Bạn có thể hỏi:

  • “Nếu bạn làm việc tại đây, có mức lương mong muốn và rất hài lòng với công việc, thì một lời mời như thế nào từ công ty khác khiến bạn cân nhắc ra đi?”

• Câu hỏi này giúp bạn hiểu:

  • Ứng viên coi trọng tiền bạc, vị trí hay ý nghĩa công việc

  • Mức độ dễ bị thu hút bởi yếu tố bên ngoài

  • Khả năng gắn bó với doanh nghiệp về lâu dài

Bước 7: Cách đặt câu hỏi phỏng vấn dựa trên kinh nghiệm

Chuẩn bị nhóm câu hỏi khai thác trải nghiệm thực tế

• Dù đã nắm được phần nào kinh nghiệm của ứng viên qua các câu hỏi trước, bạn vẫn nên chuẩn bị thêm một số câu hỏi dựa trên trải nghiệm cụ thể.

• Mục tiêu là đào sâu hơn vào:

  • Những gì ứng viên thực sự đã làm

  • Cách họ tạo ra kết quả

  • Mức độ phù hợp với vai trò đang tuyển

Yêu cầu ứng viên kể về thành tích tiêu biểu

• Một câu hỏi phỏng vấn rất hiệu quả là:

  • “Hãy chia sẻ một thành tích cụ thể bạn từng đạt được ở vị trí trước, cho thấy bạn sẽ làm tốt công việc này.”

• Cách đặt câu hỏi phỏng vấn ứng viên như vậy giúp bạn:

  • Đánh giá năng lực thông qua kết quả thực tế

  • Nhận diện kỹ năng, tư duy và cách làm việc

• Trong tuyển dụng, hiệu suất trong quá khứ thường là chỉ báo tốt cho thành công trong tương lai.

Khai thác trải nghiệm thành công nhưng không dễ chịu

• Bạn cũng nên hỏi:

  • “Hãy kể về một lần bạn làm việc rất hiệu quả và đạt kết quả tốt, nhưng bản thân lại không thích trải nghiệm đó và không muốn lặp lại.”

• Câu hỏi này giúp bạn hiểu:

  • Ứng viên phản ứng thế nào khi công việc không thú vị

  • Khả năng hoàn thành nhiệm vụ dù thiếu động lực cá nhân

  • Mức độ trưởng thành và ý thức về giá trị của từng vai trò trong tổ chức

Cách đánh giá câu trả lời

• Ứng viên phù hợp thường:

  • Trình bày rõ bối cảnh – hành động – kết quả

  • Thừa nhận cảm xúc cá nhân nhưng vẫn nhấn mạnh trách nhiệm công việc

  • Cho thấy họ hiểu rằng không phải lúc nào công việc cũng lý tưởng

• Ngược lại, câu trả lời né tránh hoặc thiếu chiều sâu thường phản ánh kinh nghiệm hạn chế hoặc kỳ vọng chưa thực tế.

Bước 8: Cách kết thúc buổi phỏng vấn chuyên nghiệp

Dành thời gian để ứng viên đặt câu hỏi

• Khi xây dựng kịch bản phỏng vấn, luôn chừa thời gian ở cuối buổi để ứng viên đặt câu hỏi.

• Đây là bước quan trọng trong cách đặt câu hỏi phỏng vấn ứng viên hiệu quả, nhưng thường bị nhiều nhà tuyển dụng bỏ qua.

Đánh giá mức độ chuẩn bị và góc nhìn của ứng viên

• Những câu hỏi ứng viên đưa ra giúp bạn nhận biết:

  • Họ đã tìm hiểu về công việc và công ty đến đâu

  • Cách họ nhìn nhận vai trò, trách nhiệm và cơ hội phát triển của vị trí

• Ứng viên hỏi sâu, hỏi đúng trọng tâm thường là người:

  • Chuẩn bị kỹ trước buổi phỏng vấn

  • Thực sự quan tâm đến công việc, không chỉ đi phỏng vấn cho có

Luôn kết thúc bằng sự chuyên nghiệp và rõ ràng

• Trong buổi phỏng vấn thực tế, hãy:

  • Cảm ơn ứng viên vì đã dành thời gian trao đổi

  • Giải thích ngắn gọn các bước tiếp theo trong quy trình tuyển dụng

  • Nói rõ thời điểm bạn sẽ liên hệ lại, dù kết quả là gì

• Điều này giúp:

  • Tạo trải nghiệm tích cực cho ứng viên

  • Thể hiện sự tôn trọng và uy tín của doanh nghiệp

Vì sao bước kết thúc rất quan trọng

• Ấn tượng cuối cùng thường ảnh hưởng mạnh đến:

  • Cách ứng viên đánh giá văn hóa và phong cách làm việc của công ty

  • Khả năng họ tiếp tục quan tâm hoặc giới thiệu doanh nghiệp cho người khác

• Một buổi phỏng vấn kết thúc rõ ràng, lịch sự cũng là dấu hiệu cho thấy doanh nghiệp làm việc bài bản và chuyên nghiệp.

Mẹo 2: Kinh nghiệm phỏng vấn nhân vật cho bài báo

Bước 1: Cách chuẩn bị câu hỏi phỏng vấn dựa trên nghiên cứu nhân vật

Nghiên cứu kỹ người được phỏng vấn trước khi đặt câu hỏi

• Trước khi xây dựng câu hỏi phỏng vấn cho bài viết, podcast hay bất kỳ hình thức nội dung nào, bạn cần thu thập tối đa thông tin về người được phỏng vấn.

• Việc này giúp bạn tránh hỏi lan man và tập trung đúng vào giá trị mà độc giả hoặc người nghe quan tâm.

Hiểu rõ con người phía sau thành tích

• Hãy tìm hiểu:

  • Họ là ai, đang làm gì

  • Những thành tựu nổi bật họ từng đạt được

  • Các thất bại hoặc bước ngoặt quan trọng trong sự nghiệp

  • Phong cách làm việc và tính cách cá nhân

• Những dữ liệu này là nền tảng để bạn xây dựng câu hỏi phỏng vấn sâu, có chiều rộng và chiều sâu.

Tìm kiếm thông tin từ nhiều nguồn

• Trước buổi phỏng vấn, hãy:

  • Tìm tên người được phỏng vấn trên Google

  • Đọc các bài báo, bài phỏng vấn, chia sẻ mạng xã hội liên quan

• Điều này giúp bạn tránh lặp lại câu hỏi cũ và dễ dàng đào sâu vào góc nhìn mới.

Viết hồ sơ tóm tắt về người được phỏng vấn

• Trước khi soạn câu hỏi, bạn nên:

  • Viết một đoạn giới thiệu ngắn về nhân vật

  • Ghi chú các cột mốc quan trọng trong sự nghiệp

  • Đánh dấu những chủ đề bạn muốn khai thác kỹ trong buổi phỏng vấn

• Cách làm này giúp bạn kiểm soát mạch phỏng vấn tốt hơn và không bỏ sót chi tiết quan trọng.

Bước 2: Xác định mục tiêu trước khi phỏng vấn

Viết rõ mục tiêu bạn muốn đạt được

• Sau khi đã hiểu người bạn sắp phỏng vấn là ai, bước tiếp theo là xác định rõ mục tiêu của buổi phỏng vấn.

• Mục tiêu giúp bạn biết chính xác:

  • Bạn muốn khai thác thông tin gì

  • Kết quả cuối cùng của buổi phỏng vấn sẽ phục vụ cho nội dung nào

Dùng mục tiêu để định hướng câu hỏi

• Khi có mục tiêu rõ ràng, bạn sẽ:

  • Soạn được câu hỏi phỏng vấn đi đúng trọng tâm

  • Tránh hỏi lan man, thiếu chiều sâu

• Đây là nền tảng quan trọng trong cách đặt câu hỏi phỏng vấn hiệu quả, đặc biệt với phỏng vấn chuyên sâu cho bài viết hoặc nội dung dài.

Giữ cuộc phỏng vấn không bị chệch hướng

• Trong thực tế, cuộc trò chuyện có thể rẽ sang nhiều hướng khác nhau.

• Mục tiêu phỏng vấn đóng vai trò như “la bàn”, giúp bạn:

  • Nhận ra khi nào cần kéo câu chuyện quay lại trọng tâm

  • Chủ động điều chỉnh câu hỏi để vẫn đạt được kết quả mong muốn

Viết mục tiêu ngắn gọn, dứt khoát

• Mục tiêu nên được viết dưới dạng một câu khẳng định rõ ràng, súc tích và dễ nhớ.

• Ví dụ:

  • “Tôi muốn người được phỏng vấn chia sẻ chi tiết quy trình viết cuốn tiểu thuyết mới nhất và những khó khăn họ đã gặp phải.”

• Cách viết này giúp bạn:

  • Luôn nhất quán khi đặt câu hỏi

  • Đảm bảo nội dung phỏng vấn mang lại giá trị thực cho người đọc

Bước 3: Mở đầu phỏng vấn bằng câu hỏi nhẹ nhàng

Bắt đầu bằng câu hỏi “dễ trả lời”

• Khi soạn câu hỏi phỏng vấn, hãy ưu tiên một câu hỏi mở đầu đơn giản, không gây áp lực, giúp cuộc trò chuyện diễn ra tự nhiên.

• Đây là kỹ thuật phổ biến trong cách đặt câu hỏi phỏng vấn ứng viên và cả phỏng vấn cho bài viết, podcast hay nội dung chuyên sâu.

Giúp người được hỏi thư giãn và cởi mở

• Câu hỏi mở đầu nên:

  • Không gây tranh cãi

  • Không mang tính đánh giá đúng – sai

  • Không đòi hỏi suy nghĩ quá phức tạp

• Mục tiêu là giúp người được phỏng vấn thoải mái hơn và sẵn sàng chia sẻ, thay vì phòng thủ hay căng thẳng ngay từ đầu.

Cho phép người được hỏi nói về điểm mạnh của mình

• Một câu hỏi mở đầu tốt thường cho phép người được hỏi:

  • Nhắc đến công việc họ tự hào

  • Chia sẻ thành tựu một cách tự nhiên

• Điều này giúp tạo thiện cảm ban đầu và làm “ấm” cuộc phỏng vấn trước khi đi vào các câu hỏi quan trọng hơn.

Xem câu hỏi đầu tiên là câu hỏi có thể bỏ

• Câu hỏi mở đầu nên là câu hỏi:

  • Có thể bỏ qua mà không ảnh hưởng đến mục tiêu phỏng vấn

  • Không chứa thông tin cốt lõi bạn cần thu thập

• Nói cách khác, đây là câu hỏi để tạo nhịp và không khí, không phải để khai thác dữ liệu quan trọng.

Vì sao cách này hiệu quả

• Giúp cuộc phỏng vấn:

  • Trôi chảy hơn ngay từ những phút đầu

  • Giảm rủi ro người được hỏi trả lời ngắn, khép kín

• Tạo tiền đề để các câu hỏi sau, đặc biệt là câu hỏi đánh giá năng lực hoặc quan điểm, đạt hiệu quả cao hơn.

Bước 4: Cách đặt câu hỏi phỏng vấn mở để khai thác thông tin

Ưu tiên câu hỏi mở để tạo đối thoại

• Mục tiêu của phỏng vấn là thu thập kiến thức và góc nhìn, không phải chỉ xác nhận thông tin.

• Vì vậy, hãy dùng câu hỏi không thể trả lời bằng “có” hoặc “không” để khuyến khích trao đổi hai chiều.

• Đây là nguyên tắc cốt lõi trong cách đặt câu hỏi phỏng vấn cho bài báo, phỏng vấn thông tin hay phỏng vấn định hướng nghề nghiệp.

Hỏi về điều thích và không thích để có insight

• Những câu hỏi như:

  • “Phần nào trong … khiến bạn ấn tượng nhất?”

  • “Điều gì trong trải nghiệm đó khiến bạn chưa hài lòng?”

• Cách hỏi này giúp bạn:

  • Hiểu quan điểm cá nhân của người được phỏng vấn

  • Thu thập thông tin giàu bối cảnh để phát triển nội dung sâu hơn

Biết khi nào cần hỏi sâu hơn

• Tùy bối cảnh phỏng vấn, đặc biệt khi làm bài viết, bạn nên đào sâu một cách lịch sự nhưng dứt khoát.

• Không cần gây áp lực, nhưng cần đủ rõ ràng để khai thác thông tin giá trị.

Dùng chính phát biểu của người được phỏng vấn để hỏi tiếp

• Một kỹ thuật hiệu quả là:

  • Ghi lại một câu nói hoặc quan điểm của người được phỏng vấn

  • Đặt câu hỏi theo hướng làm rõ lý do và niềm tin phía sau

• Ví dụ cách hỏi:

  • “Bạn từng nói rằng … Vì sao bạn tin điều đó là đúng?”

• Cách này giúp:

  • Làm rõ lập luận và trải nghiệm thực tế

  • Tạo nội dung có chiều sâu, dễ trích dẫn và có giá trị với người đọc

Bước 5: Cách đặt câu hỏi phỏng vấn mang tính phản tư

Dùng câu hỏi phản tư để hiểu tư duy và giá trị

• Câu hỏi phản tư giúp bạn khám phá cách người được phỏng vấn suy nghĩ, ra quyết định và điều họ coi trọng.

• Đây là dạng câu hỏi rất hiệu quả trong cách đặt câu hỏi phỏng vấn khi bạn cần chiều sâu, không chỉ thông tin bề mặt.

Lặp lại ý chính để khuyến khích chia sẻ

• Hãy nhắc lại hoặc diễn giải ngắn gọn điều người được phỏng vấn vừa nói, rồi đặt câu hỏi tiếp:

  • Giúp họ nhìn lại trải nghiệm

  • Khuyến khích kể câu chuyện hoặc ví dụ cụ thể

• Cách này giữ nhịp cuộc trò chuyện tự nhiên và mang lại thông tin có giá trị sử dụng cao.

Khai thác hành trình sự nghiệp làm chất liệu hỏi

• Trước buổi phỏng vấn, hãy tìm hiểu:

  • Lộ trình nghề nghiệp

  • Những bước ngoặt quan trọng

• Dựa trên đó, bạn có thể dẫn dắt cuộc trò chuyện bằng các câu hỏi như:

  • “Trong quá trình đó, đâu là những trở ngại bạn không lường trước?”

  • “Bên cạnh khó khăn, bạn nhận được những lợi ích hoặc bài học nào?”

Đặt câu hỏi nhìn lại để mở rộng góc nhìn

• Một câu hỏi phản tư điển hình:

  • “Nhìn lại thời điểm bạn mới bắt đầu hành trình này, khi đó bạn nghĩ mình sẽ đi đến đâu?”

• Câu hỏi này giúp bạn:

  • Hiểu kỳ vọng ban đầu của người được phỏng vấn

  • So sánh với thực tế họ đã đạt được

  • Khai thác suy ngẫm cá nhân rất phù hợp cho bài viết hoặc nội dung chuyên sâu

Bước 6: Chuẩn bị câu hỏi phỏng vấn đã biết đáp án

Ghi sẵn những câu hỏi bạn đã biết câu trả lời

• Trước buổi phỏng vấn, hãy liệt kê một số câu hỏi mà bạn đã nắm rõ đáp án.

• Sau đó, tự trả lời những câu hỏi này dựa trên thông tin bạn đã nghiên cứu.

• Cách làm này giúp bạn chủ động hơn trong cách đặt câu hỏi phỏng vấn và tránh hỏi lại những điều không cần thiết.

Xác định câu hỏi thật sự cần khai thác sâu

• Khi đã biết câu trả lời cho một số vấn đề, bạn sẽ dễ nhận ra:

  • Câu hỏi nào không cần hỏi trực tiếp

  • Câu hỏi nào cần đào sâu để lấy thêm góc nhìn cá nhân

• Điều này giúp buổi phỏng vấn tập trung vào thông tin mới, có giá trị, thay vì lặp lại dữ kiện có sẵn.

Biến câu hỏi quen thuộc thành câu hỏi so sánh

• Khi xây dựng câu hỏi phỏng vấn, bạn có thể:

  • Tạo ra những câu hỏi có nội dung tương tự, nhưng thay đổi cách diễn đạt

  • Dùng chúng để xem người được phỏng vấn phản hồi ra sao trong các ngữ cảnh khác nhau

• Sự khác biệt trong cách trả lời thường cho thấy:

  • Cách suy nghĩ

  • Quan điểm cá nhân

  • Mức độ nhất quán trong lập luận

Chọn lọc để hỏi và đối chiếu câu trả lời

• Trong buổi phỏng vấn, bạn chỉ cần hỏi:

  • Một hoặc hai câu hỏi tiêu biểu trong nhóm này

• Sau đó, đối chiếu câu trả lời thực tế với:

  • Thông tin bạn đã biết

  • Cách bạn tự trả lời trước đó

• Điều này giúp bạn phát hiện góc nhìn mới, chi tiết ẩn hoặc cách diễn giải khác biệt.

Bước 7: Cách đặt câu hỏi phỏng vấn khơi gợi cảm xúc

Sử dụng câu hỏi gợi cảm xúc để khai thác chiều sâu

• Bên cạnh câu hỏi mở, bạn nên chuẩn bị một số câu hỏi nhằm khơi gợi cảm xúc của người được phỏng vấn.

• Dạng câu hỏi này giúp bạn hiểu:

  • Trải nghiệm cá nhân phía sau thành tích

  • Động lực, niềm tin và giá trị thật sự của họ

• Đây là kỹ thuật quan trọng trong cách đặt câu hỏi phỏng vấn cho bài viết, podcast hoặc nội dung chuyên sâu.

Tìm chất liệu cảm xúc từ hành trình của nhân vật

• Khi soạn câu hỏi, hãy xem xét:

  • Những thất bại từng gặp phải

  • Các giai đoạn bị từ chối, chững lại hoặc không đạt kỳ vọng

  • Một dự án, cuốn sách hay sản phẩm không thành công như mong đợi

• Những chi tiết này rất phù hợp để đặt câu hỏi dựa trên cảm xúc thật, thay vì chỉ hỏi về kết quả.

Chủ động đặt câu hỏi ngay trong buổi phỏng vấn

• Nếu chưa tìm được chất liệu từ trước, hãy:

  • Lắng nghe kỹ những gì đã được chia sẻ

  • Ghi nhanh một câu hỏi mới nảy sinh trong lúc phỏng vấn

• Câu hỏi cảm xúc hiệu quả thường xoay quanh “vì sao” và “như thế nào”, giúp người được hỏi đi sâu vào trải nghiệm cá nhân.

Ví dụ câu hỏi phỏng vấn khơi gợi cảm xúc

• “Vì sao khi đó bạn cảm thấy mình khó có thể đạt được mục tiêu?”

• “Điều gì đã khiến bạn tiếp tục cố gắng khi liên tục gặp trở ngại?”

• “Bây giờ nhìn lại trải nghiệm đó, cảm xúc của bạn đã thay đổi như thế nào?”

Giá trị của câu hỏi cảm xúc

• Giúp nội dung phỏng vấn:

  • Chân thực và giàu tính con người hơn

  • Dễ tạo sự đồng cảm với người đọc hoặc người nghe

• Đồng thời cho thấy người được phỏng vấn:

  • Cách họ đối diện với khó khăn

  • Khả năng vượt qua áp lực và thất bại

Bước 8: Thêm câu hỏi bất ngờ trong phỏng vấn

Chủ động tạo một câu hỏi khác biệt

• Khi rà soát danh sách câu hỏi phỏng vấn, hãy tự hỏi:

  • Có quá nhiều câu hỏi giống nhau về cấu trúc hoặc nội dung không?

• Nếu thấy các câu hỏi na ná nhau, bạn nên bổ sung một câu hỏi bất ngờ để làm mới cuộc trò chuyện.

Câu hỏi bất ngờ không phải để gây khó

• “Câu hỏi đánh úp” không đồng nghĩa với câu hỏi mang tính công kích.

• Mục tiêu là:

  • Phá vỡ nhịp hỏi – đáp quen thuộc

  • Giúp người được phỏng vấn thư giãn và bộc lộ cá tính thật

Ưu tiên câu hỏi nhẹ nhàng, mang tính đời thường

• Bạn có thể chọn một câu hỏi không liên quan trực tiếp đến công việc, nhưng vẫn cho thấy:

  • Tính cách

  • Cách suy nghĩ

  • Cách họ đối diện với cảm xúc hằng ngày

• Ví dụ:

  • “Khi có một ngày tệ, món ăn ‘an ủi tinh thần’ mà bạn hay chọn là gì?”

Vì sao câu hỏi bất ngờ lại hiệu quả

• Giúp buổi phỏng vấn:

  • Bớt khuôn mẫu, bớt căng thẳng

  • Tạo khoảnh khắc tự nhiên, dễ nhớ

• Đồng thời cho bạn thêm dữ liệu về:

  • Đời sống cá nhân

  • Cách người được phỏng vấn phản ứng với những tình huống không báo trước

Bước 9: Tinh chỉnh câu hỏi phỏng vấn cho đúng mục tiêu

Rà soát và viết lại câu hỏi chưa hiệu quả

• Sau khi hoàn tất danh sách câu hỏi, hãy đọc lại toàn bộ và:

  • Viết lại những câu chưa rõ ràng, khó hiểu

  • Loại hoặc chỉnh những câu không phục vụ trực tiếp mục tiêu phỏng vấn

• Bước này giúp bạn tối ưu cách đặt câu hỏi phỏng vấn để mỗi câu đều có lý do tồn tại.

Dùng câu hỏi như kim chỉ nam, không phải kịch bản cứng

• Trong buổi phỏng vấn thực tế:

  • Hãy xem danh sách câu hỏi như công cụ định hướng, không phải thứ bắt buộc hỏi nguyên văn từng câu

  • Cho phép cuộc trò chuyện diễn ra tự nhiên, đúng mạch và đúng nhịp

Linh hoạt theo dòng chảy cuộc trò chuyện

• Khi người được phỏng vấn chia sẻ thông tin giá trị:

  • Bạn có thể đặt câu hỏi mới ngay tại chỗ

  • Hoặc bỏ qua những câu hỏi đã trở nên không còn phù hợp

• Điều này giúp bạn khai thác sâu hơn những điểm đáng chú ý, thay vì bám máy móc vào danh sách ban đầu.

Biết khi nào nên bỏ câu hỏi

• Một số câu hỏi có thể:

  • Đã được trả lời gián tiếp

  • Không còn cần thiết vì mục tiêu đã đạt được

• Việc chủ động bỏ qua cho thấy bạn đang lắng nghe thật sự, không chỉ “hỏi cho đủ”.

Vì sao tinh chỉnh câu hỏi lại quan trọng

• Giúp buổi phỏng vấn:

  • Tự nhiên, mạch lạc

  • Tập trung vào thông tin có giá trị cao

• Đồng thời nâng cao hiệu quả của cách đặt câu hỏi phỏng vấn, đặc biệt với phỏng vấn chuyên sâu, bài viết dài hoặc nội dung cần chiều sâu.

Mẹo 3: Cách đặt câu hỏi khi phỏng vấn người truyền cảm hứng

Bước 1: Nghiên cứu nhân vật trước khi đặt câu hỏi phỏng vấn

Thu thập tối đa thông tin trước khi viết câu hỏi

• Trước khi xây dựng câu hỏi phỏng vấn, bạn cần chủ động tìm hiểu càng nhiều thông tin càng tốt về người mình sẽ phỏng vấn.

• Dù đây là một hình mẫu bạn ngưỡng mộ và đã biết khá rõ, việc nghiên cứu thêm vẫn luôn cần thiết để tránh câu hỏi hời hợt.

Liệt kê những gì bạn đã biết về nhân vật

• Hãy viết ra:

  • Họ là ai, nổi tiếng hoặc được biết đến vì điều gì

  • Những thành tựu nổi bật đã đạt được

  • Các thất bại, bước ngoặt hoặc giai đoạn khó khăn

  • Phong cách, cá tính hoặc giá trị cá nhân thể hiện qua công việc

• Danh sách này giúp bạn xác định điểm mạnh cần khai thác sâu trong buổi phỏng vấn.

Tìm kiếm thêm thông tin từ nguồn bên ngoài

• Hãy tìm tên nhân vật trên Google và:

  • Đọc các bài báo, bài phỏng vấn, bài viết phân tích liên quan

  • Xem họ đã từng chia sẻ điều gì và ở bối cảnh nào

• Bước này đặc biệt hữu ích nếu nhân vật được nhiều người biết đến, giúp bạn tránh hỏi lại những câu đã quá quen thuộc.

Viết hồ sơ tóm tắt về người được phỏng vấn

• Trước khi chốt câu hỏi, hãy:

  • Viết một đoạn tiểu sử ngắn gọn

  • Đánh dấu các cột mốc quan trọng trong sự nghiệp

  • Ghi chú những chủ đề bạn muốn đào sâu trong buổi phỏng vấn

• Việc này giúp bạn kiểm soát tốt mạch phỏng vấn và đặt câu hỏi có chiều sâu, đúng trọng tâm.

Bước 2: Xác định mục tiêu phỏng vấn hình mẫu bạn ngưỡng mộ

Viết rõ điều bạn muốn đạt được từ buổi phỏng vấn

• Khi phỏng vấn một người bạn ngưỡng mộ, việc xác định mục tiêu ngay từ đầu là rất quan trọng.

• Mục tiêu giúp bạn làm rõ:

  • Vì sao bạn muốn thực hiện cuộc phỏng vấn này

  • Bạn kỳ vọng người được phỏng vấn sẽ chia sẻ điều gì có giá trị

Dùng mục tiêu để dẫn dắt câu hỏi

• Một mục tiêu rõ ràng sẽ giúp bạn:

  • Soạn câu hỏi phỏng vấn đi đúng trọng tâm

  • Chủ động điều hướng cuộc trò chuyện theo hướng bạn mong muốn

• Đây là nền tảng quan trọng trong cách đặt câu hỏi phỏng vấn, đặc biệt với phỏng vấn truyền cảm hứng hoặc chuyên sâu.

Giữ cuộc trò chuyện không bị lan man

• Trong thực tế, khi nói chuyện với người mình ngưỡng mộ, cuộc phỏng vấn rất dễ rẽ sang nhiều chủ đề khác.

• Mục tiêu phỏng vấn đóng vai trò như “điểm neo”, giúp bạn:

  • Nhận ra khi nào cần kéo câu chuyện quay lại đúng hướng

  • Không bỏ lỡ những thông tin cốt lõi bạn muốn khai thác

Viết mục tiêu dưới dạng câu khẳng định ngắn gọn

• Mục tiêu nên:

  • Rõ ràng, súc tích

  • Thể hiện trực tiếp lý do bạn muốn phỏng vấn nhân vật đó

• Ví dụ:

  • “Tôi muốn người được phỏng vấn chia sẻ chi tiết quy trình sáng tác cuốn tiểu thuyết mới nhất và những thách thức họ đã gặp phải.”

• Cách viết này giúp bạn luôn nhất quán khi đặt câu hỏi và tối ưu giá trị nội dung thu được.

Bước 3: Mở đầu phỏng vấn bằng câu hỏi nhẹ nhàng

Bắt đầu với câu hỏi dễ trả lời

• Khi xây dựng câu hỏi phỏng vấn, hãy mở đầu bằng một câu hỏi đơn giản, thân thiện, giúp cuộc trò chuyện diễn ra tự nhiên.

• Với người bạn ngưỡng mộ, câu hỏi mở đầu càng cần dễ tiếp cận để tạo không khí tích cực ngay từ đầu.

Giúp người được phỏng vấn thư giãn và cởi mở

• “Câu hỏi nhẹ” nên:

  • Không gây tranh cãi

  • Không đặt áp lực đánh giá đúng – sai

  • Không mang tính thử thách

• Mục tiêu là giúp người được phỏng vấn thoải mái, sẵn sàng chia sẻ, thay vì phải suy nghĩ quá nhiều.

Cho phép họ nói về điều họ tự hào

• Một câu hỏi mở đầu tốt có thể:

  • Khơi gợi câu chuyện về công việc hoặc thành tựu họ tâm đắc

  • Tạo cơ hội để họ chia sẻ niềm tự hào một cách tự nhiên

• Điều này giúp thiết lập nhịp phỏng vấn tích cực trước khi đi vào các câu hỏi sâu hơn.

Vì sao câu hỏi mở đầu lại quan trọng

• Nó giúp:

  • Định hình tông giọng cho toàn bộ buổi phỏng vấn

  • Giảm căng thẳng cho cả người hỏi và người trả lời

  • Tạo nền tảng để các câu hỏi sau đạt hiệu quả cao hơn

Bước 4: Hỏi về chiến lược và quy trình đạt mục tiêu

Tập trung vào cách họ đạt được kết quả

• Khi phỏng vấn hình mẫu bạn ngưỡng mộ, hãy ưu tiên câu hỏi về chiến lược, quy trình và phương pháp hành động.

• Những câu hỏi này giúp bạn hiểu:

  • Họ đã đi con đường nào

  • Ra quyết định ra sao

  • Duy trì động lực và kỷ luật như thế nào để đạt mục tiêu

Chuẩn bị danh sách câu hỏi dựa trên hiểu biết sẵn có

• Trước buổi phỏng vấn, hãy viết ra:

  • Những gì bạn đã biết về hành trình của họ

  • Điều bạn thực sự muốn học và áp dụng cho bản thân

• Từ đó, xây dựng nhóm câu hỏi nền tảng để khi được trả lời, bạn có cái nhìn tổng quan về chủ đề.

Bắt đầu từ kiến thức cơ bản

• Các câu hỏi nên giúp bạn nắm:

  • Lộ trình học tập hoặc rèn luyện

  • Các bước quan trọng trong quá trình phát triển sự nghiệp

• Ví dụ, nếu hình mẫu của bạn là bác sĩ, bạn có thể hỏi:

  • Cần bao nhiêu năm học để theo đuổi nghề này?

  • Những môn học hoặc kỹ năng nào là cốt lõi?

  • Giai đoạn nào khó khăn nhất trong quá trình đào tạo?

Khai thác cách họ giữ vững mục tiêu

• Đừng chỉ hỏi “làm gì”, hãy hỏi thêm:

  • Họ đã giữ động lực ra sao khi gặp khó khăn

  • Cách họ tự điều chỉnh chiến lược khi mọi thứ không đi đúng kế hoạch

• Đây là phần mang lại giá trị thực tế cao, đặc biệt với người đang muốn đi theo con đường tương tự.

Vì sao dạng câu hỏi này quan trọng

• Giúp bạn:

  • Học được cách làm cụ thể, không chỉ nghe truyền cảm hứng

  • Hiểu rõ mối liên hệ giữa mục tiêu – hành động – kết quả

• Đồng thời biến buổi phỏng vấn thành nguồn kiến thức có thể áp dụng, không chỉ là câu chuyện thành công.

Bước 5: Cá nhân hóa câu hỏi phỏng vấn theo trải nghiệm nhân vật

Dùng hiểu biết sẵn có để viết câu hỏi thật cụ thể

• Khi đã hiểu rõ hình mẫu bạn ngưỡng mộ, hãy xây dựng câu hỏi gắn trực tiếp với cuộc đời và trải nghiệm của họ:

  • Những cột mốc quan trọng

  • Mục tiêu cá nhân

  • Thành tựu nổi bật

  • Cả những thất bại hoặc giai đoạn khó khăn

• Cách này giúp câu hỏi không chung chung và đi thẳng vào điều người đọc/nghe quan tâm.

Đào sâu dựa trên những gì bạn đã biết

• Trước khi viết câu hỏi, hãy tự hỏi:

  • Điều gì trong hành trình của họ khiến bạn tò mò nhất?

  • Quyết định nào đã thay đổi hướng đi của họ?

• Từ đó, tạo câu hỏi khai thác chiều sâu, thay vì lặp lại những câu ai cũng có thể hỏi.

Tránh câu hỏi chung, tập trung vào insight

• Những câu hỏi tổng quát đã được xử lý ở phần đầu buổi phỏng vấn.

• Ở giai đoạn này, bạn cần câu hỏi:

  • Gắn với trải nghiệm cá nhân cụ thể

  • Khiến người được phỏng vấn dừng lại suy nghĩ

  • Mang lại góc nhìn mới hoặc bài học thực tế

Khơi gợi cảm xúc để hiểu con người thật

• Câu hỏi cá nhân hóa tốt thường:

  • Chạm đến cảm xúc

  • Yêu cầu người được phỏng vấn nhìn lại và lý giải lựa chọn của mình

• Ví dụ hướng hỏi:

  • Điều gì trong giai đoạn khó khăn nhất đã thay đổi cách họ nhìn về thành công?

  • Trải nghiệm nào khiến họ tự hào nhất, dù ít người biết?

Vì sao cá nhân hóa câu hỏi lại quan trọng

• Giúp buổi phỏng vấn:

  • Thoát khỏi khuôn mẫu

  • Mang tính đối thoại thật, không phải hỏi – đáp máy móc

• Đồng thời mang lại:

  • Nội dung độc đáo

  • Thông tin có chiều sâu

  • Insight có giá trị lâu dài cho người đọc hoặc người nghe

Bước 6: Cách tạo câu hỏi phỏng vấn mở hiệu quả

Rà soát và loại bỏ câu hỏi đóng

• Hãy xem lại toàn bộ danh sách câu hỏi đã viết và đảm bảo:

  • Không câu nào có thể trả lời bằng “có” hoặc “không”

  • Mỗi câu đều khuyến khích người được phỏng vấn giải thích, kể chuyện hoặc chia sẻ quan điểm

• Đây là nền tảng quan trọng trong cách đặt câu hỏi phỏng vấn mở.

Xem phỏng vấn là một cuộc trò chuyện

• Mục tiêu của phỏng vấn là học hỏi kiến thức và tư duy từ người bạn ngưỡng mộ, không phải hỏi – đáp cứng nhắc.

• Vì vậy, câu hỏi cần tạo ra đối thoại hai chiều, giúp cuộc trò chuyện diễn ra tự nhiên.

Hỏi về điều họ thích và không thích

• Những câu hỏi như:

  • “Phần nào trong trải nghiệm đó khiến bạn tâm đắc nhất?”

  • “Điều gì bạn không thích hoặc muốn làm khác đi nếu có cơ hội?”

• Cách hỏi này mang lại insight sâu, thay vì câu trả lời chung chung.

Đặt mình vào vị trí của hình mẫu

• Khi viết câu hỏi, hãy thử tưởng tượng:

  • Bạn là người được phỏng vấn trong tương lai

  • Một người trẻ đang ngưỡng mộ bạn và muốn học hỏi

• Hãy tự hỏi:

  • Bạn muốn chia sẻ điều gì?

  • Bạn muốn kể những câu chuyện nào?

  • Bạn muốn đưa ra lời khuyên gì từ trải nghiệm thật?

Viết câu hỏi để khơi đúng câu trả lời bạn mong muốn

• Sau khi hình dung mình là hình mẫu được phỏng vấn:

  • Hãy viết ra những câu hỏi có thể khơi gợi các câu chuyện, bài học và lời khuyên tương tự

• Cách này giúp câu hỏi:

  • Chạm đúng mối quan tâm của người được hỏi

  • Dễ tạo chia sẻ chân thành và có chiều sâu

Cách kiểm soát thời lượng và nhịp phỏng vấn hiệu quả

Giữ thời lượng phỏng vấn hợp lý

• Một buổi phỏng vấn hiệu quả thường kéo dài 30–45 phút.

• Bạn chỉ nên chuẩn bị khoảng 7–8 câu hỏi trọng tâm, tránh dồn quá nhiều câu khiến ứng viên mệt mỏi và trả lời hời hợt.

• Ít câu hỏi nhưng đúng mục tiêu sẽ giúp đánh giá chính xác hơn.

Chấp nhận sự im lặng khi cần thiết

• Khi ứng viên đang suy nghĩ hoặc trả lời chưa trôi chảy, hãy kiên nhẫn chờ.

• Im lặng có thể khiến người hỏi khó chịu, nhưng với phỏng vấn, đây là:

  • Khoảng thời gian để ứng viên suy nghĩ sâu hơn

  • Cơ hội để họ đưa ra câu trả lời chân thật hơn

• Đừng vội chuyển câu hỏi chỉ vì sợ im lặng.

Để ứng viên nói nhiều hơn bạn

• Mục tiêu của phỏng vấn là hiểu ứng viên, không phải giới thiệu quá nhiều về công ty.

• Hãy hạn chế:

  • Nói dài về tổ chức

  • Giải thích quá kỹ về khó khăn, bối cảnh

• Chỉ chia sẻ khi ứng viên chủ động hỏi hoặc khi thực sự cần làm rõ.

Khéo léo cắt mạch khi ứng viên nói lan man

• Nếu ứng viên nói quá dài hoặc đi lệch trọng tâm, bạn có thể:

  • Chờ một điểm dừng tự nhiên trong câu chuyện

  • Nhẹ nhàng nói: “Cảm ơn bạn.”

  • Sau đó chuyển sang câu hỏi tiếp theo

• Cách này giúp bạn giữ quyền kiểm soát thời gian mà vẫn lịch sự.

Tránh tạo áp lực không cần thiết

• Đừng quá gay gắt hoặc dồn dập câu hỏi.

• Ứng viên căng thẳng thường không thể hiện đúng năng lực thật.

• Phỏng vấn tốt là phỏng vấn khiến ứng viên đủ thoải mái để bộc lộ bản thân.

Tuân thủ quy định pháp lý khi đặt câu hỏi

• Một số câu hỏi có thể vi phạm luật lao động, đặc biệt về phân biệt đối xử.

• Tránh các câu hỏi mang tính cá nhân như:

  • Tình trạng hôn nhân

  • Con cái

• Thay vào đó, hãy hỏi theo yêu cầu công việc, ví dụ:

  • “Công việc này cần đi công tác khoảng 50% thời gian, bạn có sẵn sàng không?”

• Luôn tìm hiểu trước quy định từ doanh nghiệp hoặc cơ quan liên quan để tránh rủi ro pháp lý.

Nguồn tham khảo

1. https://www.indeed.com/career-advice/interviewing/tough-open-ended-questions
2. https://blog.hubspot.com/marketing/great-interview-questions
3. https://www.huffpost.com/entry/14-interview-questions-th_n_2807438
4. https://spcollege.libguides.com/c.php?g=254319&p=1695317
5. https://stemettes.org/zine/articles/questions-to-ask-a-role-model/

Biên dịch: Sidney Bailey Hoang.