Cách xây dựng mối quan hệ tốt đẹp: 12 mẹo networking mở rộng cơ hội

Theo khảo sát từ nhiều nền tảng tuyển dụng tại Việt Nam, hơn 60% cơ hội việc làm đến từ mối quan hệ cá nhân thay vì chỉ nộp CV trực tuyến. Điều đó cho thấy, trong môi trường cạnh tranh hiện nay, kiến thức thôi chưa đủ – bạn cần biết cách xây dựng mối quan hệ đúng cách để mở rộng cơ hội cho mình.

Nhiều người nghe đến “networking” thường nghĩ đó là điều gì quá phức tạp hoặc chỉ dành cho người hướng ngoại. Thực tế, xây dựng mối quan hệ đơn giản là chủ động làm quen, giữ liên lạc và tạo kết nối chân thành với những người xung quanh. Khi bạn biết cách mở rộng mối quan hệ, cơ hội việc làm, hợp tác kinh doanh hay phát triển bản thân sẽ tự nhiên tìm đến.

Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ cách xây dựng mối quan hệ trong công việc và cuộc sống, cách tiếp cận người giỏi một cách tinh tế, và làm sao để biến mỗi cuộc gặp gỡ thành một bước tiến cho tương lai. Nếu bạn đang muốn tìm kiếm cơ hội mới, thay đổi công việc hoặc phát triển sự nghiệp bền vững, đây chính là kỹ năng bạn không thể bỏ qua.

Cách networking hiệu quả trong kinh doanh

1. Đi networking phải có mục tiêu rõ ràng
Networking không phải đi cho vui. Muốn xây dựng mối quan hệ trong kinh doanh hiệu quả, bạn cần xác định rõ mình muốn gì trước khi tham gia bất kỳ sự kiện nào.

• Xác định mục tiêu cụ thể: tìm khách hàng, tìm đối tác hay học hỏi kinh nghiệm.

• Đặt chỉ tiêu đo lường được, ví dụ: làm quen ít nhất 3–5 người phù hợp.

• Ưu tiên chất lượng hơn số lượng: một kết nối đúng còn giá trị hơn 10 danh thiếp trao tay.

Khi có mục tiêu rõ ràng, bạn sẽ chủ động hơn trong giao tiếp và dễ đạt kết quả thực tế.

2. Chuẩn bị phần giới thiệu ngắn gọn (elevator pitch)
Trong môi trường kinh doanh, bạn thường chỉ có 30–60 giây để tạo ấn tượng. Vì vậy, hãy chuẩn bị trước một phần giới thiệu súc tích.

• Trả lời được 3 câu hỏi: Bạn là ai? Bạn làm gì? Bạn mang lại giá trị gì?

• Dùng ngôn ngữ đơn giản, tránh thuật ngữ phức tạp.

• Nhấn mạnh lợi ích thay vì chỉ nói chức danh.

Ví dụ: thay vì nói “Tôi làm marketing”, hãy nói “Tôi giúp doanh nghiệp tăng doanh số thông qua chiến lược marketing online hiệu quả”. Cách này giúp người nghe hiểu ngay giá trị bạn mang lại và dễ nhớ đến bạn hơn.

3. Tận dụng mối quan hệ sẵn có để mở rộng kết nối
Networking không chỉ diễn ra ở hội thảo hay sự kiện lớn. Mở rộng mối quan hệ có thể bắt đầu từ những người bạn đã quen.

• Nhờ bạn bè, người thân, đồng nghiệp giới thiệu khi cần gặp đúng người.

• Chủ động xin lời khuyên từ người có kinh nghiệm trong lĩnh vực bạn quan tâm.

• Duy trì liên lạc định kỳ thay vì chỉ liên hệ khi cần lợi ích.

Đây là cách xây dựng mối quan hệ bền vững và tiết kiệm thời gian nhất, đặc biệt trong môi trường kinh doanh tại Việt Nam, nơi niềm tin cá nhân đóng vai trò rất lớn.

4. Tập trung vào giá trị lâu dài, không chỉ cơ hội trước mắt
Nhiều người thất bại khi networking vì chỉ chăm chăm tìm lợi ích tức thì. Muốn phát triển bền vững, hãy:

• Lắng nghe nhiều hơn nói.

• Tìm cách hỗ trợ người khác trước khi đề nghị giúp đỡ.

• Theo dõi và duy trì kết nối sau sự kiện (gửi email, kết nối LinkedIn, hẹn cà phê trao đổi).

Khi bạn tiếp cận networking như một quá trình xây dựng mối quan hệ chuyên nghiệp thay vì “xin cơ hội”, bạn sẽ tạo được uy tín và mở ra nhiều cơ hội hợp tác trong tương lai.

Mẹo 1: Mở rộng quan hệ từ người quen

1. Bắt đầu từ vòng tròn thân thiết
Nếu bạn mới khởi động sự nghiệp hoặc đang tìm cơ hội mới, cách an toàn và hiệu quả nhất để xây dựng mối quan hệ là bắt đầu từ người quen.

• Thông báo rõ bạn đang tìm việc, tìm khách hàng hay phát triển dự án kinh doanh.

• Chia sẻ cụ thể lĩnh vực, vị trí, hoặc nhóm khách hàng bạn hướng đến.

• Chủ động nhờ giới thiệu thay vì chờ họ tự hiểu nhu cầu của bạn.

Trong thực tế kinh doanh tại Việt Nam, nhiều cơ hội đến từ “giới thiệu nội bộ”. Người quen thường sẵn sàng kết nối bạn với người phù hợp nếu họ hiểu rõ mục tiêu của bạn.

2. Kết nối lại với bạn cũ và đồng nghiệp cũ
Một nền tảng vững chắc cho networking hiệu quả chính là các mối quan hệ từng có.

• Nhắn tin hoặc liên hệ lại một cách tự nhiên, hỏi thăm tình hình công việc.

• Đề xuất một buổi cà phê hoặc gặp online để cập nhật thông tin.

• Tập trung xây dựng lại sự gắn kết trước khi đề cập đến cơ hội hợp tác.

Việc duy trì liên lạc giúp bạn tạo “mạng lưới nền” vững chắc, từ đó dễ dàng mở rộng mối quan hệ trong công việc.

3. Xây dựng sự hiện diện chuyên nghiệp online
Hiện nay, xây dựng mối quan hệ trên LinkedIn và các nền tảng mạng xã hội nghề nghiệp là bước không thể thiếu.

• Kết nối với bạn bè, người thân trên LinkedIn để mở rộng mạng lưới.

• Cập nhật hồ sơ cá nhân rõ ràng: kỹ năng, kinh nghiệm, định hướng nghề nghiệp.

• Tương tác thường xuyên để duy trì hình ảnh chuyên nghiệp.

Sự hiện diện online tốt giúp người khác dễ giới thiệu bạn khi có cơ hội phù hợp.

4. Chủ động xin giới thiệu và thông tin nội bộ
Mục tiêu của cách xây dựng mối quan hệ trong kinh doanh là tạo ra cơ hội thực tế.

• Hỏi thẳng xem họ có thể giới thiệu bạn với ai phù hợp không.

• Xin thông tin về vị trí tuyển dụng hoặc khách hàng tiềm năng.

• Tận dụng lời giới thiệu để tăng độ tin cậy ban đầu.

Một lời giới thiệu từ người quen có thể rút ngắn đáng kể thời gian tìm việc hoặc tìm khách hàng.

5. Giao tiếp rõ ràng và cụ thể
Khi liên hệ, hãy nói rõ bạn đang cần gì.

• Nêu rõ ngành nghề hoặc vị trí mong muốn.

• Trình bày ngắn gọn giá trị bạn mang lại.

• Giữ thái độ chuyên nghiệp và tôn trọng thời gian của người khác.

Cách tiếp cận rõ ràng, thực tế giúp bạn xây dựng uy tín và tạo tiền đề cho mối quan hệ bền vững, thay vì chỉ tìm kiếm lợi ích ngắn hạn.

Mẹo 2: Tăng kết nối LinkedIn nhanh chóng

1. Kết nối từ người quen trước
Muốn xây dựng mối quan hệ trên LinkedIn hiệu quả, hãy bắt đầu từ nền tảng sẵn có.

• Thêm tất cả bạn bè, đồng nghiệp, đối tác bạn từng làm việc cùng.

• Ưu tiên những người hiểu rõ năng lực và lĩnh vực chuyên môn của bạn.

• Cập nhật hồ sơ cá nhân đầy đủ trước khi mở rộng kết nối.

Bước này giúp hồ sơ của bạn có độ tin cậy cao hơn và tạo nền tảng cho việc mở rộng mối quan hệ chuyên nghiệp.

2. Mở rộng qua kết nối chung (mutual connections)
Sau khi hoàn thiện mạng lưới cơ bản, hãy khai thác các mối quan hệ chung.

• Xem bạn bè của bạn đang kết nối với ai trong lĩnh vực bạn quan tâm.

• Gửi lời mời kết nối kèm tin nhắn ngắn gọn, có bối cảnh rõ ràng.

• Nhắc đến điểm chung để tăng tỷ lệ chấp nhận.

Ví dụ: giới thiệu bạn là đồng nghiệp cũ của một người quen chung và bày tỏ mong muốn tìm hiểu thêm về ngành nghề của họ. Khi có ngữ cảnh cụ thể, khả năng được phản hồi sẽ cao hơn nhiều.

3. Luôn kèm lời nhắn cá nhân hóa
Đây là yếu tố quan trọng trong cách xây dựng mối quan hệ online.

• Tránh gửi lời mời kết nối trống không.

• Giải thích lý do bạn muốn kết nối.

• Thể hiện sự quan tâm thực sự đến công việc hoặc kinh nghiệm của họ.

Một tin nhắn 2–3 câu rõ ràng, lịch sự có thể tạo khác biệt lớn trong quá trình networking trên LinkedIn.

4. Tận dụng LinkedIn để kết nối không giới hạn địa lý
LinkedIn cho phép bạn mở rộng mối quan hệ quốc tế mà không bị giới hạn bởi khoảng cách.

• Kết nối với chuyên gia ở tỉnh thành khác hoặc nước ngoài.

• Phù hợp với người làm việc từ xa, freelancer hoặc kinh doanh online.

• Tìm hiểu xu hướng ngành từ thị trường lớn trước khi áp dụng tại Việt Nam.

Trong bối cảnh làm việc linh hoạt hiện nay, xây dựng mối quan hệ qua LinkedIn không chỉ giúp tìm việc mà còn mở ra cơ hội hợp tác, học hỏi và phát triển dài hạn.

5. Nếu chưa có LinkedIn, hãy bắt đầu ngay
Đối với người làm kinh doanh hoặc phát triển sự nghiệp, LinkedIn không còn là lựa chọn, mà là công cụ bắt buộc.

• Tạo hồ sơ chuyên nghiệp, rõ định hướng.

• Sử dụng ảnh đại diện nghiêm túc, thông tin minh bạch.

• Chủ động tương tác để duy trì sự hiện diện.

Việc đầu tư nghiêm túc vào LinkedIn là bước chiến lược trong cách xây dựng mối quan hệ bền vững và chuyên nghiệp trong thời đại số.

Mẹo 3: Cách chuẩn bị elevator pitch 30 giây

1. Hiểu đúng về elevator pitch
Elevator pitch là phần giới thiệu ngắn gọn trong khoảng 30 giây, giúp người khác nhanh chóng hiểu bạn là ai và bạn mang lại giá trị gì. Đây là kỹ năng quan trọng trong cách xây dựng mối quan hệ và networking chuyên nghiệp, đặc biệt tại hội chợ việc làm, sự kiện kinh doanh hoặc buổi gặp gỡ đối tác.

Mục tiêu không phải nói thật nhiều, mà nói đúng trọng tâm.

2. Cấu trúc 3 phần đơn giản, dễ nhớ
Một elevator pitch hiệu quả nên trả lời rõ 3 câu hỏi:

• Bạn là ai? (Tên, lĩnh vực, vị trí hiện tại)

• Bạn đang hướng đến điều gì? (Mục tiêu nghề nghiệp hoặc định hướng mới)

• Bạn có thể mang lại giá trị gì? (Kỹ năng, kinh nghiệm, lợi ích cụ thể)

Ví dụ cấu trúc:
“Tôi là…, hiện đang làm trong lĩnh vực…, và tôi đang hướng đến…, với mục tiêu giúp…”

Cách trình bày này giúp bạn xây dựng mối quan hệ trong công việc một cách rõ ràng và chuyên nghiệp ngay từ ấn tượng đầu tiên.

3. Điều chỉnh theo từng hoàn cảnh gặp gỡ
Không nên dùng một kịch bản cố định cho mọi tình huống. Hãy linh hoạt theo bối cảnh:

• Tại hội chợ việc làm: nhấn mạnh định hướng nghề nghiệp và kỹ năng phù hợp.

• Gặp gỡ đối tác hoặc chuyên gia: tập trung vào dự án bạn đang làm và lý do bạn muốn trao đổi.

• Chuyển ngành: thêm một câu ngắn giải thích lý do thay đổi để tạo sự rõ ràng.

Sự linh hoạt giúp bạn tăng hiệu quả mở rộng mối quan hệ chuyên nghiệp.

4. Giữ ngắn gọn, tự nhiên và có điểm nhấn
Để elevator pitch thực sự hiệu quả:

• Giới hạn trong 3–5 câu, nói trong khoảng 20–30 giây.

• Tránh liệt kê dài dòng kinh nghiệm.

• Nhấn mạnh giá trị thay vì chỉ nêu chức danh.

Thay vì nói “Tôi làm marketing”, hãy nói “Tôi giúp doanh nghiệp tăng doanh số thông qua chiến lược marketing tập trung vào khách hàng mục tiêu”. Điều này giúp người nghe dễ nhớ và hiểu rõ năng lực của bạn.

5. Luyện tập trước khi sử dụng thực tế
Một elevator pitch tốt không phải ngẫu nhiên mà có.

• Viết ra giấy, chỉnh sửa nhiều lần cho ngắn gọn hơn.

• Luyện nói trước gương để kiểm soát giọng điệu và tốc độ.

• Thử nghiệm trong các buổi gặp gỡ nhỏ trước khi dùng tại sự kiện lớn.

Khi chuẩn bị kỹ, bạn sẽ tự tin hơn và tạo được ấn tượng mạnh, từ đó nâng cao hiệu quả xây dựng mối quan hệ bền vững trong sự nghiệp và kinh doanh.

Mẹo 4: Tham gia hội chợ việc làm hiệu quả

1. Chủ động tìm kiếm sự kiện phù hợp
Muốn xây dựng mối quan hệ trong công việc, bạn cần xuất hiện ở đúng nơi.

• Tìm kiếm hội chợ việc làm, sự kiện doanh nghiệp, workshop chuyên ngành trên Google, LinkedIn hoặc Facebook.

• Nếu mới ra trường, liên hệ trung tâm hỗ trợ nghề nghiệp của trường để cập nhật danh sách sự kiện.

• Ưu tiên sự kiện liên quan trực tiếp đến ngành nghề bạn theo đuổi.

Việc chọn đúng sự kiện giúp bạn tối ưu thời gian và tăng cơ hội gặp đúng người.

2. Chuẩn bị chuyên nghiệp trước khi tham dự
Trong networking, ấn tượng ban đầu quyết định rất lớn đến khả năng mở rộng mối quan hệ.

• Ăn mặc gọn gàng, phù hợp môi trường chuyên nghiệp.

• Mang theo CV in sẵn hoặc danh thiếp cá nhân.

• Chuẩn bị sẵn elevator pitch ngắn gọn.

Sự chuẩn bị kỹ lưỡng giúp bạn tự tin hơn khi giao tiếp và tạo hình ảnh đáng tin cậy.

3. Nghiên cứu trước doanh nghiệp và diễn giả
Đây là bước nhiều người bỏ qua nhưng lại cực kỳ quan trọng trong cách xây dựng mối quan hệ hiệu quả.

• Tìm hiểu công ty nào tham gia, họ đang tuyển vị trí gì.

• Xem trước hồ sơ diễn giả hoặc khách mời nổi bật.

• Chuẩn bị 1–2 câu hỏi liên quan đến hoạt động hoặc nhu cầu tuyển dụng của họ.

Khi bạn đặt câu hỏi cụ thể, người đối diện sẽ đánh giá cao sự nghiêm túc của bạn.

4. Chủ động bắt chuyện và tìm điểm chung
Networking không chỉ là đưa CV, mà là tạo kết nối.

• Giới thiệu ngắn gọn về bản thân và mục tiêu nghề nghiệp.

• Hỏi về nhu cầu tuyển dụng hoặc tiêu chí ứng viên phù hợp.

• Tìm điểm chung như cùng ngành, cùng trường, hoặc cùng mối quan tâm.

Các nghiên cứu về xây dựng quan hệ chuyên nghiệp cho thấy, sở thích chung và trải nghiệm chung là yếu tố giúp kết nối bền vững hơn cả chức danh hay lợi ích trước mắt.

5. Tận dụng sự hỗ trợ nếu bạn mới bắt đầu
Nếu bạn chưa quen môi trường sự kiện:

• Đi cùng một người bạn để tự tin hơn.

• Quan sát cách người khác giao tiếp trước khi tham gia.

• Bắt đầu bằng những cuộc trò chuyện ngắn, sau đó mở rộng dần.

Khi tham gia thường xuyên, bạn sẽ cải thiện kỹ năng networking chuyên nghiệp, từ đó tăng cơ hội tìm việc, tìm đối tác hoặc khách hàng tiềm năng.

6. Duy trì kết nối sau sự kiện
Networking không kết thúc khi sự kiện kết thúc.

• Gửi lời mời kết nối LinkedIn trong vòng 24–48 giờ.

• Nhắc lại bối cảnh cuộc trò chuyện để họ nhớ đến bạn.

• Giữ liên lạc định kỳ nếu có cơ hội phù hợp.

Sự nhất quán này giúp bạn chuyển một cuộc gặp gỡ ngắn thành mối quan hệ lâu dài và có giá trị thực tế.

Mẹo 5: Thu thập và quản lý danh thiếp đúng cách

1. Trân trọng mọi kết nối bạn gặp
Trong cách xây dựng mối quan hệ, sai lầm lớn nhất là chỉ giữ liên hệ với người bạn cho là “quan trọng”. Thực tế kinh doanh cho thấy cơ hội thường đến từ những mối quan hệ không ngờ tới.

• Nhận và lưu lại mọi danh thiếp bạn được trao.

• Không đánh giá thấp bất kỳ vị trí hay ngành nghề nào.

• Hiểu rằng hôm nay họ là đồng nghiệp, ngày mai có thể là đối tác hoặc người giới thiệu khách hàng.

Mỗi danh thiếp là một cánh cửa tiềm năng cho networking dài hạn.

2. Lưu trữ và quản lý thông tin khoa học
Thu thập nhiều nhưng không quản lý tốt thì mạng lưới sẽ nhanh chóng “chết yểu”.

• Lưu danh thiếp vào hộp chuyên dụng hoặc bìa hồ sơ riêng.

• Nhập thông tin vào điện thoại hoặc LinkedIn ngay trong 24 giờ.

• Ghi chú thêm bối cảnh gặp gỡ để dễ nhớ khi liên hệ lại.

Quản lý tốt giúp bạn khai thác hiệu quả mạng lưới và nâng cao chất lượng mở rộng mối quan hệ trong kinh doanh.

3. Đa dạng hóa mạng lưới quan hệ
Một mạng lưới mạnh không chỉ đông mà còn phải đa ngành.

• Kết nối với người ở nhiều lĩnh vực: marketing, tài chính, vận hành, nhân sự…

• Chủ động trò chuyện với cả người ngoài ngành bạn.

• Mở rộng sang các ngành bổ trợ có thể tạo giá trị cộng hưởng.

Mạng lưới đa dạng giúp bạn tiếp cận thông tin nội bộ, xu hướng thị trường và cơ hội hợp tác chéo ngành.

4. Chuẩn bị danh thiếp chuyên nghiệp cho riêng bạn
Nếu bạn chưa có danh thiếp, đây là lúc nên đầu tư.

• Thiết kế đơn giản, rõ ràng, thể hiện đúng lĩnh vực chuyên môn.

• Ghi đầy đủ thông tin: họ tên, chức danh, số điện thoại, email, LinkedIn.

• In ấn chuyên nghiệp để tạo ấn tượng ban đầu tốt.

Danh thiếp thường là điểm chạm đầu tiên trong xây dựng mối quan hệ chuyên nghiệp, vì vậy hình ảnh bạn thể hiện trên đó cần rõ ràng và đáng tin cậy.

5. Biến danh thiếp thành mối quan hệ thực sự
Danh thiếp chỉ có giá trị khi bạn sử dụng nó.

• Gửi tin nhắn kết nối sau sự kiện.

• Nhắc lại nội dung trao đổi trước đó.

• Đề xuất cơ hội hợp tác nếu phù hợp.

Khi bạn biết cách quản lý và khai thác danh thiếp đúng cách, mạng lưới của bạn sẽ ngày càng lớn và trở thành lợi thế cạnh tranh bền vững trong sự nghiệp.

Mẹo 6: Nhờ giới thiệu để mở rộng quan hệ

1. Tận dụng mối quan hệ thân thiết nhất
Trong cách xây dựng mối quan hệ hiệu quả, những kết nối mạnh (bạn thân, đồng nghiệp thân thiết, đối tác lâu năm) có giá trị lớn nhất.

• Họ hiểu rõ năng lực và uy tín của bạn.

• Họ sẵn sàng giới thiệu nếu tin tưởng bạn.

• Lời giới thiệu của họ có sức nặng hơn việc bạn tự liên hệ.

Đây là cách networking theo chiều dọc, giúp bạn tiếp cận người có vị trí cao hơn trong tổ chức.

2. Xác định rõ mục tiêu trước khi nhờ giới thiệu
Đừng nhờ chung chung. Hãy cụ thể.

• Bạn muốn gặp ai? (CEO, trưởng phòng, quản lý tuyển dụng…)

• Mục đích buổi gặp là gì? (tìm hiểu ngành, xin lời khuyên, đề xuất hợp tác…)

• Bạn có thể mang lại giá trị gì trong cuộc trao đổi đó?

Sự rõ ràng giúp người giới thiệu dễ dàng hỗ trợ bạn hơn và tăng khả năng thành công.

3. Đề xuất hình thức kết nối linh hoạt
Không phải lúc nào cũng cần một buổi gặp trực tiếp.

• Xin một cuộc gọi ngắn 15–20 phút.

• Nhờ cung cấp email để gửi câu hỏi cụ thể.

• Đề xuất buổi trao đổi online nếu phù hợp.

Cách tiếp cận linh hoạt giúp bạn duy trì hình ảnh chuyên nghiệp và tôn trọng thời gian của người khác.

4. Tận dụng giới thiệu để tìm việc hoặc bán hàng
Trong môi trường kinh doanh Việt Nam, lời giới thiệu nội bộ có thể quyết định cơ hội.

• Nhờ bạn bè giới thiệu bạn cho vị trí tuyển dụng phù hợp.

• Xin đề xuất (recommendation) trên LinkedIn để tăng uy tín cá nhân.

• Nhờ kết nối để mở đường cho buổi trình bày sản phẩm hoặc dịch vụ.

Một lời giới thiệu đúng người có thể rút ngắn đáng kể quá trình mở rộng mối quan hệ trong công việc.

5. Giữ uy tín sau khi được giới thiệu
Khi ai đó đứng ra giới thiệu bạn, họ đang đặt uy tín của họ vào đó.

• Chuẩn bị kỹ trước buổi gặp.

• Thể hiện thái độ chuyên nghiệp và đúng giờ.

• Cập nhật lại kết quả cho người đã giới thiệu bạn.

Giữ uy tín không chỉ giúp bạn xây dựng niềm tin, mà còn giúp mối quan hệ của bạn ngày càng bền vững và mở rộng tự nhiên theo thời gian.

Mẹo 7: Giữ tự nhiên khi trò chuyện

1. Đừng vội nói chuyện công việc
Trong cách xây dựng mối quan hệ, một sai lầm phổ biến là quá tập trung vào lợi ích kinh doanh ngay từ đầu.

• Nếu đối phương chưa muốn bàn chuyện công việc, đừng ép.

• Tiếp tục cuộc trò chuyện theo hướng tự nhiên.

• Quan sát thái độ và mức độ sẵn sàng của họ.

Nhiều người cần thời gian để tạo sự thoải mái trước khi trao đổi chuyên môn.

2. Ưu tiên kết nối con người trước khi kết nối công việc
Networking bền vững bắt đầu từ sự đồng cảm và tin tưởng.

• Trò chuyện về sở thích, trải nghiệm, môi trường làm việc.

• Tìm điểm chung thay vì cố gắng bán ý tưởng.

• Lắng nghe nhiều hơn nói.

Thực tế cho thấy, một cuộc nói chuyện 10–15 phút thân thiện có giá trị hơn việc đưa ngay elevator pitch rồi rời đi.

3. Bỏ bớt “chất bán hàng” trong lần gặp đầu
Nếu bạn liên tục nói về dịch vụ, sản phẩm hoặc cơ hội hợp tác, người đối diện có thể cảm thấy bị áp lực.

• Tránh thuật ngữ chuyên môn quá dày đặc.

• Không vội xin CV hay danh thiếp khi chưa có sự kết nối.

• Tập trung tạo thiện cảm và sự tin cậy.

Khi bạn tiếp cận nhẹ nhàng, cơ hội hợp tác sẽ đến tự nhiên hơn.

4. Xây nền tảng cho hợp tác lâu dài
Một mối quan hệ chất lượng thường phát triển theo từng bước.

• Gặp gỡ lần đầu để làm quen.

• Lần sau mới đề cập sâu hơn đến công việc nếu phù hợp.

• Giữ liên hệ định kỳ để duy trì kết nối.

Đây là chiến lược quan trọng trong mở rộng mối quan hệ chuyên nghiệp, đặc biệt trong môi trường kinh doanh nơi niềm tin cá nhân đóng vai trò quyết định.

5. Hiểu rằng networking là quá trình, không phải giao dịch
Muốn xây dựng mối quan hệ bền vững, bạn cần thay đổi tư duy:

• Không phải “tôi có thể lấy gì từ họ”.

• Mà là “chúng ta có thể tạo giá trị gì cho nhau”.

Khi bạn chơi đúng nhịp, giữ sự tự nhiên và tôn trọng, mạng lưới của bạn sẽ phát triển ổn định và mang lại lợi ích lâu dài.

Mẹo 8: Đặt câu hỏi mở để tạo kết nối

1. Ưu tiên câu hỏi mở thay vì câu hỏi đóng
Trong cách xây dựng mối quan hệ, câu hỏi mở giúp cuộc trò chuyện tự nhiên và sâu sắc hơn.

• Tránh câu hỏi chỉ trả lời “có” hoặc “không”.

• Đặt câu hỏi bắt đầu bằng “như thế nào”, “vì sao”, “điều gì khiến…”.

• Tạo không gian để đối phương chia sẻ trải nghiệm cá nhân.

Ví dụ:

• “Gần đây công việc của anh/chị thế nào?”

• “Điều gì khiến anh/chị chọn lĩnh vực này?”

Câu hỏi mở giúp bạn duy trì cuộc trò chuyện mà không tạo áp lực.

2. Thể hiện sự quan tâm thật sự
Người đối diện dễ thiện cảm khi cảm nhận được sự chú ý chân thành.

• Lắng nghe chủ động thay vì chờ đến lượt nói.

• Gật đầu, phản hồi ngắn để thể hiện bạn đang theo dõi câu chuyện.

• Đặt câu hỏi tiếp nối dựa trên thông tin họ vừa chia sẻ.

Đây là kỹ năng quan trọng trong networking chuyên nghiệp, vì sự tin tưởng luôn bắt đầu từ cảm giác được lắng nghe.

3. Tìm điểm chung từ câu trả lời
Câu hỏi mở không chỉ để duy trì hội thoại mà còn để khám phá điểm kết nối.

• Chú ý đến sở thích, dự án, ngành nghề họ đề cập.

• Liên hệ với trải nghiệm hoặc mối quan tâm của bạn.

• Khéo léo mở rộng chủ đề nếu thấy phù hợp.

Việc tìm điểm chung giúp mở rộng mối quan hệ bền vững thay vì chỉ dừng lại ở giao tiếp xã giao.

4. Linh hoạt giữa chủ đề công việc và đời sống
Nếu chưa đến lúc nói về công việc, bạn vẫn có thể duy trì tương tác tích cực.

• Hỏi về trải nghiệm tại sự kiện.

• Trao đổi về kỳ nghỉ, sở thích hoặc hoạt động gần đây.

• Giữ không khí thoải mái trước khi chuyển sang nội dung chuyên môn.

Chiến lược này giúp bạn xây nền tảng trước khi đi sâu vào hợp tác.

5. Dùng câu hỏi để giữ nhịp cuộc trò chuyện
Khi cuộc trò chuyện chững lại, câu hỏi là công cụ cứu cánh.

• Chuẩn bị sẵn 2–3 câu hỏi mở trước khi tham gia sự kiện.

• Đặt câu hỏi theo hướng tích cực và xây dựng.

• Tránh câu hỏi nhạy cảm hoặc quá riêng tư trong lần gặp đầu.

Kỹ năng đặt câu hỏi đúng cách không chỉ giúp bạn tự tin hơn mà còn nâng cao hiệu quả xây dựng mối quan hệ trong công việc và kinh doanh.

Mẹo 9: Tìm điểm chung để kết nối bền vững

1. Chủ động tìm điểm chung trong cuộc trò chuyện
Trong cách xây dựng mối quan hệ, điểm chung là chất xúc tác giúp rút ngắn khoảng cách.

• Lắng nghe kỹ những chi tiết nhỏ họ chia sẻ.

• Chú ý đến trường học, ngành nghề, sở thích, địa điểm từng sống hoặc làm việc.

• Nhẹ nhàng dẫn dắt câu chuyện xoay quanh yếu tố chung đó.

Chỉ cần một điểm giao thoa nhỏ cũng đủ để cuộc trò chuyện trở nên tự nhiên hơn.

2. Khai thác điểm chung để tạo sự gần gũi
Khi phát hiện điểm chung, hãy dành vài phút đào sâu.

• Cùng bàn về trải nghiệm tại một ngôi trường.

• Trao đổi về một môn thể thao hoặc sự kiện đang quan tâm.

• Chia sẻ cảm nhận về nơi từng du lịch hoặc làm việc.

Việc này giúp cuộc trò chuyện thoải mái hơn và làm cho networking chuyên nghiệp bớt căng thẳng.

3. Xem networking là cơ hội gặp gỡ, không phải giao dịch
Nếu bạn chỉ tập trung tìm người “có lợi” cho mình, kết nối sẽ thiếu tự nhiên.

• Tiếp cận sự kiện với tâm thế gặp gỡ và học hỏi.

• Quan tâm đến con người trước khi nghĩ đến hợp tác.

• Tạo thiện cảm trước khi nói đến cơ hội.

Tư duy này giúp bạn mở rộng mối quan hệ trong kinh doanh một cách bền vững.

4. Ưu tiên sự chân thành thay vì chiến lược cứng nhắc
Người đối diện có thể cảm nhận được bạn đang nói chuyện vì lợi ích hay vì sự quan tâm thực sự.

• Đừng cố gắng gượng ép tìm điểm chung.

• Không phóng đại hay giả vờ quan tâm.

• Chọn chủ đề bạn thật sự hiểu và hứng thú.

Khi bạn tìm kiếm kết nối thật thay vì chỉ cơ hội, khả năng xây dựng mạng lưới chất lượng sẽ cao hơn nhiều.

5. Biến kết nối nhỏ thành nền tảng lâu dài
Một cuộc trò chuyện vui vẻ hôm nay có thể là nền tảng cho hợp tác tương lai.

• Ghi nhớ chi tiết đã trao đổi để nhắc lại khi liên hệ sau.

• Gửi lời kết nối online kèm theo nội dung liên quan đến điểm chung đó.

• Duy trì tương tác nhẹ nhàng trước khi đi sâu vào công việc.

Chiến lược này giúp xây dựng mối quan hệ bền vững và biến networking từ nhiệm vụ bắt buộc thành trải nghiệm tích cực, hiệu quả lâu dài.

Mẹo 10: Chủ động cho đi để mở rộng quan hệ

1. Tập trung vào giá trị bạn có thể mang lại
Trong cách xây dựng mối quan hệ bền vững, nguyên tắc quan trọng là “cho trước, nhận sau”.

• Đề nghị hỗ trợ xem qua kế hoạch kinh doanh, proposal hoặc ngân sách dự án.

• Gợi ý chia sẻ kinh nghiệm nếu bạn có chuyên môn phù hợp.

• Sẵn sàng tư vấn nhanh khi ai đó cần góc nhìn chuyên môn.

Khi bạn thể hiện mình là người giải quyết vấn đề, bạn sẽ được ghi nhớ lâu hơn.

2. Chủ động đề xuất hỗ trợ thay vì chờ được hỏi
Nhiều người muốn giúp nhưng không biết bắt đầu từ đâu. Hãy cụ thể.

• Nói rõ bạn có thể hỗ trợ ở mảng nào.

• Nếu phù hợp, đề xuất ưu đãi hoặc buổi tư vấn miễn phí ban đầu.

• Nhấn mạnh kết quả bạn từng đạt được thay vì chỉ nói về kỹ năng.

Cách này giúp tăng hiệu quả networking chuyên nghiệp và xây dựng hình ảnh đáng tin cậy.

3. Kết thúc cuộc trò chuyện với thông điệp mở
Cách bạn rời khỏi cuộc trò chuyện cũng quan trọng như cách bạn bắt đầu.

• Gợi ý họ liên hệ khi cần hỗ trợ trong tương lai.

• Nhắc lại mong muốn đồng hành nếu có cơ hội phát triển dự án.

• Thể hiện thái độ sẵn sàng hợp tác lâu dài.

Một lời kết tích cực giúp bạn định vị mình là nguồn lực hữu ích trong mạng lưới.

4. Xây dựng hình ảnh “người giải quyết vấn đề”
Trong môi trường kinh doanh, người được nhớ đến nhiều nhất là người tạo ra giá trị.

• Tập trung nói về giải pháp thay vì bán dịch vụ.

• Chia sẻ câu chuyện thực tế bạn từng hỗ trợ khách hàng.

• Luôn giữ lời hứa khi đã nhận hỗ trợ ai đó.

Đây là chiến lược quan trọng trong mở rộng mối quan hệ trong kinh doanh.

5. Hiểu rằng networking là quá trình tích lũy
Việc cho đi hôm nay có thể chưa mang lại kết quả ngay lập tức.

• Kiên nhẫn xây dựng uy tín cá nhân.

• Duy trì liên hệ định kỳ với những người đã hỗ trợ.

• Biến từng cơ hội nhỏ thành nền tảng cho hợp tác lớn hơn.

Khi bạn đặt trọng tâm vào việc tạo giá trị, xây dựng mối quan hệ chuyên nghiệp sẽ trở thành lợi thế dài hạn thay vì chỉ là chiến thuật ngắn hạn.

Mẹo 11: Chủ động theo dõi sau khi gặp gỡ

1. Liên hệ lại trong vòng 2–3 ngày
Trong cách xây dựng mối quan hệ, bước theo dõi sau gặp mặt quyết định việc kết nối đó có thực sự phát triển hay không.

• Gửi email hoặc tin nhắn trong vòng 48–72 giờ.

• Nhắc lại bối cảnh hai người đã gặp nhau ở đâu.

• Bày tỏ sự vui khi được trò chuyện.

Thời điểm phù hợp giúp bạn còn “hiện diện” trong trí nhớ của họ.

2. Cá nhân hóa nội dung thay vì gửi chung chung
Một tin nhắn hiệu quả nên có chi tiết cụ thể.

• Nhắc lại chủ đề hai người đã trao đổi.

• Đề cập đến một ý tưởng, dự án hoặc câu chuyện đã nói.

• Thể hiện mong muốn tiếp tục kết nối trong tương lai.

Điều này giúp nâng cao chất lượng networking chuyên nghiệp và tạo ấn tượng bạn thực sự quan tâm.

3. Thực hiện đúng những gì đã hứa
Uy tín cá nhân được xây dựng từ những chi tiết nhỏ.

• Nếu bạn hứa gửi tài liệu, hãy gửi kèm trong email follow-up.

• Nếu đã đề cập đến một bài viết hay nguồn thông tin, đính kèm ngay.

• Không trì hoãn hoặc quên cam kết.

Sự nhất quán này giúp củng cố mối quan hệ bền vững.

4. Đề xuất bước tiếp theo rõ ràng
Đừng chỉ dừng ở lời chào hỏi.

• Gợi ý một buổi cà phê khi họ có thời gian.

• Đề xuất cuộc gọi ngắn để trao đổi sâu hơn.

• Mở lời sẵn sàng hỗ trợ nếu họ cần.

Một bước tiếp theo cụ thể giúp mối quan hệ không bị “nguội lạnh”.

5. Biến một lần gặp thành cơ hội dài hạn
Rất nhiều người bỏ lỡ cơ hội chỉ vì không follow-up.

• Lưu lại thông tin liên hệ và ghi chú nội dung đã trao đổi.

• Duy trì kết nối định kỳ (3–6 tháng/lần nếu phù hợp).

• Theo dõi hoạt động của họ trên LinkedIn để tương tác đúng lúc.

Theo dõi đúng cách là bước quan trọng trong mở rộng mối quan hệ trong công việc và kinh doanh, giúp một cuộc gặp ngắn trở thành cơ hội hợp tác thực sự trong tương lai.

Mẹo 12: Để mạng lưới phát triển tự nhiên

1. Kết nối ngoài môi trường công việc
Trong cách xây dựng mối quan hệ, những tương tác ngoài phòng họp thường tạo nền tảng vững chắc hơn.

• Đi ăn trưa, cà phê hoặc tham gia hoạt động chung với đồng nghiệp mới.

• Nếu khách hàng có sở thích chung (thể thao, sự kiện, hội thảo), có thể đề xuất tham gia cùng khi phù hợp.

• Tận dụng các dịp không chính thức để hiểu nhau hơn ở góc độ cá nhân.

Sự gần gũi tự nhiên giúp mở rộng mối quan hệ trong kinh doanh mà không tạo cảm giác vụ lợi.

2. Đừng chỉ liên hệ khi cần cơ hội
Nếu bạn chỉ xuất hiện khi cần xin việc hoặc chào bán dịch vụ, kết nối sẽ thiếu chiều sâu.

• Duy trì liên lạc định kỳ ngay cả khi chưa có mục đích cụ thể.

• Tương tác với nội dung họ chia sẻ trên LinkedIn.

• Gửi lời chúc hoặc phản hồi khi họ đạt thành tựu mới.

Networking bền vững đến từ sự hiện diện đều đặn, không phải những lần xuất hiện đột ngột.

3. Cho mỗi mối quan hệ thời gian phát triển
Xây dựng mạng lưới không phải quá trình “tăng tốc”.

• Không thúc ép hợp tác khi chưa đủ tin tưởng.

• Chấp nhận rằng không phải ai cũng trở thành đối tác lâu dài.

• Tập trung vào chất lượng thay vì số lượng kết nối.

Thời gian và sự nhất quán là yếu tố quan trọng trong xây dựng mối quan hệ chuyên nghiệp.

4. Giữ kỳ vọng thực tế
Không phải mọi người bạn gặp đều sẽ mang lại cơ hội lớn.

• Một số mối quan hệ chỉ dừng ở mức xã giao.

• Một số khác có thể phát triển sau nhiều năm.

• Đừng đánh giá giá trị mối quan hệ quá sớm.

Tư duy dài hạn giúp bạn tránh thất vọng và duy trì động lực.

5. Hiểu rằng mạng lưới mạnh cần sự kiên nhẫn
Một mạng lưới chất lượng được hình thành qua nhiều lần gặp gỡ và tương tác.

• Tập trung xây dựng niềm tin trước khi tìm kiếm lợi ích.

• Thể hiện sự ổn định và chuyên nghiệp theo thời gian.

• Đầu tư vào mối quan hệ giống như đầu tư dài hạn.

Khi bạn để networking phát triển tự nhiên, mạng lưới của bạn sẽ trở thành tài sản bền vững hỗ trợ sự nghiệp và kinh doanh trong nhiều năm tới.

Networking không chỉ ở hội chợ việc làm

1. Tận dụng không gian quen thuộc quanh bạn
Trong cách xây dựng mối quan hệ, cơ hội không chỉ xuất hiện ở hội chợ việc làm hay sự kiện lớn.

• Quán cà phê, quán bar, không gian làm việc chung là nơi dễ gặp gỡ người mới.

• Chủ động bắt chuyện khi có điểm chung tự nhiên.

• Giữ thái độ cởi mở thay vì chỉ tập trung vào nhóm quen thuộc.

Nhiều mối quan hệ kinh doanh bắt đầu từ những cuộc trò chuyện rất đời thường.

2. Tham gia hoạt động cộng đồng
Các hoạt động ngoài công việc giúp bạn kết nối theo cách thoải mái hơn.

• Tham gia hoạt động tình nguyện để gặp những người có chung giá trị.

• Gia nhập câu lạc bộ kỹ năng, đọc sách, khởi nghiệp hoặc chuyên ngành.

• Tham gia đội thể thao hoặc nhóm sở thích.

Môi trường này giúp mở rộng mối quan hệ chuyên nghiệp mà không tạo áp lực.

3. Kết nối qua sở thích chung
Khi bạn và người khác có chung mối quan tâm, việc xây dựng niềm tin diễn ra nhanh hơn.

• Bàn luận về hoạt động, giải đấu hoặc dự án cộng đồng.

• Duy trì liên lạc sau khi sự kiện kết thúc.

• Dần dần chuyển từ trò chuyện cá nhân sang cơ hội hợp tác nếu phù hợp.

Đây là chiến lược hiệu quả trong networking bền vững.

4. Thay đổi tư duy về networking
Networking không phải lúc nào cũng là trao đổi danh thiếp.

• Xem mỗi cuộc gặp gỡ là cơ hội học hỏi.

• Ưu tiên kết nối con người trước lợi ích công việc.

• Xây dựng hình ảnh cá nhân tích cực trong mọi môi trường.

Khi bạn chủ động và cởi mở ở nhiều không gian khác nhau, xây dựng mối quan hệ trong công việc và kinh doanh sẽ trở thành quá trình tự nhiên, lâu dài và hiệu quả hơn.

Nguồn tham khảo

1. Business Insider. (2018). Networking tips for people who hate networking. Truy cập từ https://www.businessinsider.com/networking-tips-for-people-who-hate-networking-2018-5#8-take-a-long-term-approach-8
2. District of Columbia Department of Employment Services (DOES). (n.d.). How to network (SYEP guide). Truy cập từ https://does.dc.gov/sites/default/files/dc/sites/does/page_content/attachments/SYEP%20How%20to%20Network.pdf
3. Entrepreneur. (2014). How to network outside your company. Truy cập từ https://www.forbes.com/sites/yec/2014/03/27/how-to-network-outside-your-company/?sh=4e618a413822
4. Entrepreneur. (2014). You never know whom they know: Referral networking. Truy cập từ https://www.entrepreneur.com/growing-a-business/you-never-know-whom-they-know-referral-networking/199542
5. Entrepreneur. (2015). 7 tips for networking. Truy cập từ https://www.entrepreneur.com/growing-a-business/7-tips-for-networking/223468
6. Entrepreneur. (2015). How to network effectively. Truy cập từ https://www.entrepreneur.com/article/244406
7. Forbes. (2014). How to network the right way: Eight tips. Truy cập từ https://www.forbes.com/sites/theyec/2014/07/28/how-to-network-the-right-way-eight-tips/
8. Harvard Business Review. (2016). Learn to love networking. Truy cập từ https://hbr.org/2016/05/learn-to-love-networking
9. Harvard Business Review. (2019). How to network with powerful people. Truy cập từ https://hbr.org/2019/12/how-to-network-with-powerful-people
10. Knowledge at Wharton. (n.d.). How introverts can learn to network effectively. Truy cập từ https://knowledge.wharton.upenn.edu/article/how-introverts-can-learn-to-network-effectively/
11. Science. (n.d.). How to network during challenging times. Truy cập từ https://www.science.org/content/article/how-network-during-challenging-times
12. The New York Times. (2020). Networking from home during the coronavirus. Truy cập từ https://www.nytimes.com/2020/09/11/business/networking-home-coronavirus.html
13. Yale University. (2014). Network with friends and family. Truy cập từ https://campuspress.yale.edu/cnspy/2014/12/17/network-with-friends-and-family/

Biên dịch: Sidney Bailey Hoang.